Men gan tăng kéo dài, đã khám và điều trị nhiều nơi không khỏi. Người bệnh được bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh phát hiện do sỏi ẩn trong ống mật chủ, can thiệp kịp thời giúp men gan hạ.

1 tháng trước, ông Nguyễn Đăng Quế (50 tuổi, Hà Nội) xét nghiệm máu và tình cờ phát hiện men gan tăng. Người bệnh không nôn, sốt, đại tiểu tiện bình thường, nhưng men gan vẫn cao bất thường. Tình trạng không cải thiện dù đã truyền thuốc điều trị tại một bệnh viện khác, bệnh nhân được giải thích có nguy cơ suy gan.

ThS.BSNT Nguyễn Văn Sơn, khoa Tiêu hóa – Gan mật – Tụy, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội cho biết, bệnh nhân Quế được chỉ định xét nghiệm máu đầy đủ và đánh giá chức năng gan. Kết quả cho thấy các loại viêm gan virus A, B, C, E và kháng thể kháng nhân (ANA), kháng thể ty lạp thể (AMA-M2) đều âm tính, giúp loại trừ các nguyên nhân viêm gan virus và viêm gan tự miễn gây tăng men gan.

Siêu âm bụng phát hiện gan nhiễm mỡ, mặc dù tình trạng này có thể góp phần làm men gan tăng nhẹ nhưng trong trường hợp bệnh nhân Quế, men gan tăng kéo dài và mức tăng vượt quá giới hạn thường thấy ở gan nhiễm mỡ.

Xem xét tiền sử y khoa, ông Quế đã cắt túi mật trước đó. Thông thường sau cắt túi mật, sỏi sẽ được loại bỏ hoàn toàn, nhưng vẫn tồn tại khả năng còn sót sỏi hoặc sỏi rơi vào ống mật chủ. Để xác định chính xác, bác sĩ đã thực hiện chụp cộng hưởng từ đường mật (MRCP), kết quả khẳng định người bệnh có sỏi ống mật chủ.

Theo bác sĩ Sơn, đây là tình trạng có thể bị bỏ sót sau khi cắt túi mật, có thể gây tắc mật âm thầm, dẫn đến tổn thương tế bào gan, men gan tăng kéo dài và làm tăng nguy cơ viêm đường mật nếu không được xử lý kịp thời.

Ông Quế được chỉ định lấy sỏi trong ống mật chủ bằng kỹ thuật nội soi mật tụy ngược dòng (ERCP), giúp giải tỏa tắc nghẽn mật mà không cần phẫu thuật mở. Bác sĩ dùng một ống nội soi mềm đầu có gắn camera, luồn qua miệng bệnh nhân vào bên trong, tiếp cận ống mật chủ để lấy sỏi. Sau can thiệp, men gan của người bệnh bắt đầu giảm dần, sức khỏe ổn định, và nguy cơ biến chứng của sỏi ống mật chủ được giảm thiểu đáng kể.

Tăng men gan kéo dài dù không có triệu chứng điển hình như sốt, đau bụng, nôn hay vàng da, không nên chủ quan. Nguyên nhân phổ biến có thể bao gồm viêm gan virus, gan nhiễm mỡ, tắc mật do sỏi trong ống mật chủ (kể cả sau khi đã cắt túi mật), dùng thuốc sai cách, làm dụng rượu bia, hoặc các bệnh chuyển hóa như đái tháo đường, rối loạn mỡ máu…

Theo Thư viện y khoa quốc gia Hoa Kỳ (Pubmed), bệnh sỏi mật là một vấn đề y tế được quan tâm trên toàn thế giới, với tỷ lệ mắc bệnh ở châu Âu lên tới 20% dân số, trong khi ở châu Á dao động khoảng 2-15%. Tại Việt Nam, sỏi mật cũng khá phổ biến, với các khảo sát cộng đồng cho thấy tỷ lệ mắc bệnh từ 2,14% đến 6,11% dân số.

Điều trị sỏi túi mật phụ thuộc vào triệu chứng, kích thước, số lượng sỏi và sự xuất hiện của các biến chứng. Với những trường hợp sỏi túi mật không triệu chứng với kích thước nhỏ, thường chỉ cần theo dõi định kỳ và điều chỉnh lối sống. Khi sỏi mật gây triệu chứng như đau bụng tái diễn hoặc có các biến chứng như viêm túi mật cấp, sỏi túi mật rơi xuống ống mật chủ có thể gây nhiễm trùng đường mật hoặc không, thì phẫu thuật cắt túi mật là phương pháp điều trị được khuyến cáo.

Bác sĩ Sơn cho biết các nghiên cứu cho thấy khoảng 2,3% tỷ lệ bệnh nhân được chẩn đoán sỏi còn sót trong ống mật chủ sau phẫu thuật. Vì vậy bác sĩ khuyến cáo người có tiền sử cắt túi mật nên thăm khám định kỳ và kiểm tra sức khỏe gan mật, thực hiện siêu âm và các xét nghiệm cần thiết, để phát hiện sớm sỏi còn sót hoặc các bất thường khác, ngăn ngừa biến chứng như tắc mật, men gan tăng hay viêm đường mật.