Bé Thắng (7 tuổi, Đồng Nai) có tổn thương sắc tố màu xanh đen vùng má phải xuất hiện từ khi mới sinh. Theo thời gian, vùng tổn thương ngày càng đậm màu và lan rộng, với kích thước khoảng 6 cm, gây ảnh hưởng đáng kể đến thẩm mỹ và sự tự tin của bé.
Tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (cơ sở phường Tân Sơn Hòa – quận Tân Bình cũ), BS.CKI Trần Thị Mỹ Linh, chuyên khoa Da liễu – Thẩm mỹ Da, cho biết Thắng được chẩn đoán bớt Ota, một dạng tăng sắc tố da do các tế bào sắc tố (melanocyte) nằm sâu trong lớp trung bì. Ở Thắng, tổn thương tập trung chủ yếu tại vùng má phải, biểu hiện bằng các dát tăng sắc tố màu nâu xám, phân bố không đồng đều, xen kẽ những vùng đậm màu hơn. Tổn thương phẳng, không gây đau hay ngứa nhưng ngày càng đậm màu và lan rộng khi trẻ lớn lên, ảnh hưởng đến thẩm mỹ.
Bớt Ota thường xuất hiện một bên mặt, phổ biến ở vùng quanh mắt, trán và má. Tổn thương có thể có màu xanh xám, nâu xám hoặc xanh đen do sắc tố nằm sâu trong da. Bớt có thể xuất hiện ngay từ khi sinh hoặc trở nên rõ rệt hơn trong những năm đầu đời; một số trường hợp có thể đậm màu hơn trong giai đoạn dậy thì
Sau khi thăm khám và đánh giá tình trạng bớt, bác sĩ Linh tư vấn gia đình cho Thắng điều trị bằng laser thay vì tiếp tục theo dõi tại nhà. Theo bác sĩ, việc lựa chọn thời điểm và phương pháp điều trị cho trẻ cần dựa trên đặc điểm sang thương, tuổi, vị trí tổn thương và khả năng phối hợp của trẻ. Với Thắng, bác sĩ xây dựng phác đồ điều trị bằng laser picosecond (laser pico), dự kiến khoảng 8 – 10 buổi, mỗi buổi cách nhau khoảng 4 – 6 tuần. Số buổi điều trị thực tế có thể được điều chỉnh tùy theo mức độ đáp ứng của tổn thương và tình trạng da của trẻ trong quá trình điều trị.

Laser picosecond sử dụng xung laser cực ngắn, tác động chọn lọc vào sắc tố, làm các hạt sắc tố phân mảnh để cơ thể dần đào thải, đồng thời hạn chế tổn thương nhiệt đến mô da xung quanh. Ở trẻ nhỏ, bác sĩ sẽ điều chỉnh bước sóng, năng lượng và thông số laser phù hợp với độ tuổi, đặc điểm da và mức độ sắc tố, nhằm giảm nguy cơ tổn thương da và rối loạn sắc tố. Thắng được theo dõi đáp ứng sau điều trị để điều chỉnh phác đồ phù hợp cho lần điều trị tiếp theo.
Sau 8 buổi điều trị, vùng bớt ở má phải của Thắng nhạt màu rõ rệt, sắc tố đồng đều hơn và tiệp gần với màu da xung quanh. Bác sĩ đồng thời hướng dẫn gia đình chống nắng và chăm sóc da đúng cách cho bé nhằm hạn chế kích ứng và nguy cơ tăng hoặc giảm sắc tố sau điều trị.

Bác sĩ khuyến cáo phụ huynh không tự ý sử dụng sản phẩm tẩy trắng, kem làm mờ sắc tố hoặc áp dụng các phương pháp như đốt, peel da tại nhà khi chưa xác định rõ loại tổn thương. Các dạng bớt sắc tố có thể có biểu hiện tương tự nhưng khác nhau về bản chất và phương pháp điều trị. Vì vậy, trẻ nên được bác sĩ chuyên khoa Da liễu – Thẩm mỹ Da thăm khám và đánh giá trước khi điều trị.
Với các bớt xuất hiện từ nhỏ, cha mẹ nên theo dõi sự thay đổi thay vì chỉ quan tâm đến kích thước ban đầu. Khi bớt ngày càng đậm màu, rộng hơn hoặc xuất hiện thêm những vùng sắc tố bất thường, nên đưa trẻ đến bệnh viện để bác sĩ khám và xác định nguyên nhân. Điều trị đúng thời điểm có thể giúp kiểm soát tổn thương khi còn khu trú, tránh để sắc tố trở nên rõ hơn theo quá trình trẻ lớn lên.
*Tên nhân vật đã được thay đổi
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH