Sụp mí có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau. Với sự tiến bộ của y học, nhiều trường hợp sụp mí mắc phải được chẩn đoán và điều trị đúng cách và kịp thời, giúp người bệnh nâng cao chất lượng cuộc sống, cải thiện sự thẩm mỹ. Nguyên nhân, chẩn đoán và phương pháp điều trị ra sao? ThS.BS Phạm Huy Vũ Tùng, Trung tâm Mắt Công nghệ cao, BVĐK Tâm Anh TP.HCM chia sẻ qua bài viết dưới đây.
Sụp mí mắc phải (Acquired Ptosis) là tình trạng mí mắt bị sụp có thể do cơ nâng mi bị kéo giãn quá mức, phần lớn do quá trình lão hóa. Ngoài ra, cọ xát mắt quá mức hoặc kéo mi do kích ứng mắt cũng có thể gây nên tình trạng này. Tình trạng này không phải là biểu hiện của bệnh nghiêm trọng. Trong suốt cuộc đời mỗi người, sụp mí mắc phải có thể xảy ra, thường được phân biệt với sụp mí mắt giả hoặc sụp mí mắt bẩm sinh.
Sụp mí do tổn thương thần kinh xảy ra do rối loạn hoặc tổn thương các dây thần kinh điều khiển cơ nâng mí dẫn đến sụp mí.
Dây thần kinh số 3 đi từ trung não qua khoang giữa các cuộn não đến xoang hang trước khi đến đỉnh ổ mắt. Phình mạch nội sọ (thường xuất phát từ động mạch thông sau) và chảy máu dưới màng nhện, cũng như viêm màng não và các tổn thương chèn ép hoặc xâm lấn khác trong khu vực, có thể dẫn đến sụp mí do làm tổn thương dây thần kinh số 3 [1].
Vì cơ nâng là cơ chính giữ cho mi mở, suy giảm chức năng dây thần kinh số 3 nghiêm trọng thường gây ra sụp mí sâu hoặc hoàn toàn. Ngoài ra còn một số nguyên nhân phổ biến bao gồm bệnh nhược cơ, hội chứng Horner,…
Sụp mí do cơ xảy ra khi rối loạn chức năng của cơ nâng mi, lúc này, cơ nâng mi bị yếu hoặc không hoạt động đúng cách [2]. Các bệnh phổ biến gây nên tình trạng này bao gồm bệnh nhược cơ, loạn dưỡng cơ, các bệnh về cơ bẩm sinh, liệt cơ mắt tiến triển mạn tính,…
Với những trường hợp này, phương pháp nâng mí hoặc các phương pháp hỗ trợ sụp mí mắc phải có thể được áp dụng.
Ngoài ra, sụp mí do cơ có thể do bệnh nhược cơ, biểu hiện kèm theo thường là sự lệch lạc của mắt và yếu cơ đầu hoặc tay khác. Mặc dù điều trị chính của bệnh nhược cơ thường là thuốc điều trị nội khoa, nhưng phẫu thuật có thể được chỉ định trong các trường hợp kháng trị.
Sụp mí mắt cơ học xảy ra khi mi mắt bị nặng bởi da thừa hoặc khối u, làm giảm khả năng nâng mi của cơ. Trọng lượng gia tăng liên tục trên mi mắt sẽ làm căng da, mi mắt mỏng. Việc loại bỏ khối u gây sụp mí mắc phải (nếu có) và da mi thừa là điều cần thiết.
Sụp mí mắt do độc tố thần kinh thường xảy ra khi có sự can thiệp của các chất độc hại ảnh hưởng đến hoạt động của cơ nâng mi. Đây có thể là kết quả của việc tiếp xúc với các loại độc tố hoặc thuốc gây nên tác dụng phụ.
Sụp mí giả là tình trạng mà sụp mí mắc phải không phải do các nguyên nhân trực tiếp liên quan đến cơ hoặc thần kinh, mà có thể là do các vấn đề khác như hình dạng mắt, sự thay đổi cấu trúc của mi mắt hoặc tình trạng da thừa.
Để chẩn đoán tình trạng sụp mí mắc phải, người bệnh cần được khám và đánh giá toàn diện với bác sĩ chuyên khoa Mắt nhằm tìm nguyên nhân và các tổn thương kèm theo, có thể bao gồm các phương pháp dưới đây:
Mức độ sụp mí mắc phải theo phân loại Mustarde:
Biên độ vận động mi trên (chức năng cơ nâng mi):
Dưới đây là một số phương pháp điều trị sụp mí mắc phải:
Phẫu thuật nâng cung mày hay còn gọi là phẫu thuật treo chân mày nhằm nâng chân mày giúp cải thiện tình trạng sụp mí. Phương pháp này thường được bác sĩ chỉ định trong trường hợp sụp mí mắc phải do cung mày sa trễ, chùng nhão da vùng trán. Phẫu thuật nâng cung mày làm giảm tình trạng sụp mí mắc phải giúp khuôn mặt trông hài hòa, cân đối hơn.
Phẫu thuật tạo hình mí mắt giúp loại bỏ da, mỡ thừa, làm căng cơ mí mắt. Phương pháp này giúp điều trị sụp mí mắt, đặc biệt là trong trường hợp sụp mí do tuổi tác hoặc tích tự nhiều mỡ thừa. Phẫu thuật tạo hình mí mắt giúp cải thiện chức năng và sự thẩm mỹ của vùng mí mắt nói riêng và toàn diện khuôn mặt nói chung.
Nâng cung mày nội soi là một trong những phương pháp hiện đại giúp nâng cao cung mày bằng cách dùng thiết bị nội soi nhỏ gọn. Phương pháp này ít xâm lấn hơn so với các phương pháp truyền thống với thời gian hồi phục ngắn hơn. Nâng cung mày nội soi hiệu quả trong việc cải thiện sụp mí do sa trễ cung mày mà không để lại sẹo gây mất thẩm mỹ.
Nâng mí mắt là thuật ngữ dùng để chỉ các phương pháp phẫu thuật, thủ thuật nhằm nâng cao vị trí của mí mắt, giúp cải thiện chức năng và thẩm mỹ của mí mắt. Bác sĩ chỉ định nâng mí mắt trong trường hợp người bệnh sụp mí mắt do yếu cơ hoặc tổn thương dây thần kinh.
Sụp mí mắc phải nếu không điều trị kịp thời có thể dẫn đến một số biến chứng nghiêm trọng, ảnh hưởng đến mắt và cả công việc, cuộc sống:
Khi bị sụp mí mắc phải, cần lưu ý một số vấn đề nhằm giảm bớt triệu chứng, ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm:
Dụi mắt làm tăng sự kích ứng, khiến người bệnh có nguy cơ tổn thương bề mặt của mắt, nhất là mi mắt không thể che phủ mắt hoàn toàn. Tránh dụi mắt, chạm vào mắt nhằm giảm nguy cơ nhiễm trùng khiến tình trạng sụp mí mắc phải trở nên trầm trọng hơn.
Ngủ đủ giấc 6-8 tiếng/ngày để cơ thể và mắt được nghỉ ngơi, hỗ trợ quá trình phục hồi, giảm căng thẳng cho các cơ xung quanh mắt.
Lo âu, căng thẳng có thể làm tăng nguy cơ mệt mỏi, khó chịu ở vùng mắt. Cần giữ tinh thần thoải mái với các bài tập giảm căng thẳng như yoga hoặc các bài tập thư giãn làm giảm áp lực ở vùng mắt.
Trung tâm Mắt công nghệ cao chuyên cung cấp các dịch vụ chăm sóc sức khỏe mắt toàn diện, bao gồm chẩn đoán và điều trị các bệnh lý khúc xạ, bệnh lý võng mạc, đục thủy tinh thể, cũng như xử lý các chấn thương mắt. Ngoài ra, Trung tâm còn cung cấp dịch vụ tạo hình thẩm mỹ cho mắt, giúp cải thiện vẻ đẹp và chức năng của đôi mắt. Với đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giỏi cùng công nghệ y tế tiên tiến, Trung tâm Mắt công nghệ cao Tâm Anh luôn mang đến các phương pháp điều trị an toàn, hiệu quả và phù hợp với từng nhu cầu của khách hàng.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Sụp mí mắc phải tuy không ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe tổng thể nhưng khiến người bệnh gặp khó khăn trong công việc, cuộc sống. Nếu có dấu hiệu bất thường về mắt, cần khám, tư vấn và điều trị kịp thời, tránh những biến chứng không mong muốn.
