Những tháng đầu sau sinh là giai đoạn quan trọng đối với cả mẹ và bé. Trẻ bắt đầu thích nghi với môi trường mới, đồng thời đây cũng là là khoảng thời gian người mẹ phục hồi sức khoẻ. Từ việc nuôi con bằng sữa mẹ đúng cách, nhận diện các bệnh lý thường gặp, theo dõi những dấu hiệu bất thường ở trẻ, đến đảm bảo tiêm chủng đầy đủ và đúng lịch – tất cả đều giữ vai trò thiết yếu trong việc bảo vệ sức khỏe và hỗ trợ sự phát triển toàn diện của bé ngay từ những ngày đầu đời.

Theo BS.CKI Mai Thu Thủy, bác sĩ Sản Phụ khoa, Hệ thống BVĐK Tâm Anh TP.HCM, nuôi con bằng sữa mẹ là phương pháp tối ưu giúp trẻ phát triển toàn diện nhờ nguồn dinh dưỡng cân đối và kháng thể tự nhiên từ mẹ. Tuy nhiên, trong giai đoạn sau sinh, sản phụ có thể gặp một số bệnh lý tuyến vú lành tính như tắc tia sữa, viêm tuyến vú hoặc áp xe vú,… Triệu chứng có thể từ căng tức nhẹ đến sưng nóng, đỏ đau khu trú, kèm sốt và hội chứng nhiễm trùng. Nguyên tắc xử trí là đảm bảo dẫn lưu sữa hiệu quả (cho trẻ bú đúng khớp ngậm), kết hợp chăm sóc tại chỗ và sử dụng kháng sinh khi có chỉ định. Việc can thiệp sớm giúp bảo tồn chức năng tiết sữa và hạn chế biến chứng. Ngược lại, nếu chủ quan có thể ảnh hưởng đến quá trình tiết sữa và sức khỏe lâu dài của mẹ.
Trẻ sơ sinh và nhũ nhi có hệ miễn dịch chưa trưởng thành nên biểu hiện bệnh thường không điển hình và có thể diễn tiến nhanh. Theo ThS.BSNT.CKII Vũ Đình Phương Ân, chuyên khoa Nhi, BVĐK Tâm Anh TP.HCM (Cơ sở P.Tân Hưng), những dấu hiệu như sốt ≥ 38°C (đặc biệt ở trẻ dưới 3 tháng tuổi) hoặc hạ thân nhiệt, bú kém hoặc bỏ bú, nôn nhiều, rối loạn nhịp thở, tím tái, co giật, li bì hoặc kích thích bất thường đều là dấu hiệu cảnh báo. Những biểu hiện này có thể liên quan đến nhiễm trùng nặng, rối loạn chuyển hóa hoặc bệnh lý hô hấp, tim mạch và cần được đánh giá y tế sớm.
Ngoài ra, vàng da bệnh lý (xuất hiện sớm trước 24 giờ tuổi, tăng nhanh, kéo dài hoặc kèm dấu hiệu bất thường), tiêu chảy nhiều lần kèm mất nước, thay đổi bất thường về màu sắc phân và nước tiểu cũng cần được đánh giá y khoa kỹ càng. Nguyên tắc quan trọng là không trì hoãn thăm khám, bởi “thời gian vàng” trong xử trí các bệnh lý sơ sinh thường rất ngắn và can thiệp sớm có ý nghĩa quyết định đến tiên lượng cho trẻ.
Trong năm đầu đời, hệ miễn dịch của trẻ chủ yếu dựa vào miễn dịch thụ động từ mẹ truyền qua nhau thai và sữa mẹ, trong khi khả năng tạo miễn dịch chủ động còn hạn chế. Theo BS.CKI Danh Thị Mỹ Hồng, Quản lý Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, tiêm chủng là biện pháp kích thích hệ miễn dịch của trẻ nhận diện kháng nguyên và hình thành trí nhớ miễn dịch. Từ đó, giúp phòng ngừa các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm như lao, viêm gan B, bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt, Hib, sởi và các tác nhân gây viêm phổi, tiêu chảy.
Việc tiêm đúng lịch không chỉ đảm bảo hiệu quả miễn dịch tối ưu cho cá thể mà còn góp phần duy trì miễn dịch cộng đồng, giảm nguy cơ bùng phát dịch. Tuy nhiên, bố mẹ cần lưu ý nếu tiêm trễ hoặc bỏ sót mũi nhắc có thể làm gián đoạn quá trình tạo miễn dịch, khiến trẻ vẫn có nguy cơ mắc bệnh dù đã từng được tiêm trước đó.
Với mong muốn mẹ bầu được tiếp cận những thông tin y khoa chính thống, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (Cơ sở P.Tân Hưng) tổ chức LỚP HỌC TIỀN SẢN SỐ 04/2026 với những nội dung bổ ích sau:
Thông tin lớp học:
Đặc biệt, lớp học còn mang đến nhiều phần quà hấp dẫn, ý nghĩa gửi đến mẹ bầu từ nhà tài trợ VNVC – Trung tâm tiêm chủng Trẻ em & Người lớn. Ngoài ra, các mẹ bầu còn có cơ hội trải nghiệm những bài tập Yoga được thiết kế riêng cho phụ nữ mang thai, giúp giảm căng thẳng, cải thiện sức khỏe cho cả mẹ và bé.
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh xin được gửi lời cảm ơn đến Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng Trẻ em & Người lớn VNVC và Yoga House đã đồng hành cùng chúng tôi, mang đến chương trình ý nghĩa cho các mẹ bầu.