Tê chân khi không vận động quá lâu hoặc bị đè ép là phản ứng phổ biến, có thể bình thường. Tuy nhiên, hay bị tê chân kéo dài và thường xuyên có thể là dấu hiệu của một số bệnh lý. Vậy, hay bị tê chân là bệnh gì, điều trị như thế nào?
Hay bị tê chân là tình trạng rối loạn cảm giác, gây ra trạng thái như mất cảm giác ở chân hoặc bị châm chích như có kim châm, dị cảm, ngứa ran… Triệu chứng này có thể xuất hiện ở các vùng như đùi, chân, ngón chân, lòng bàn chân hoặc gót chân. Tê chân có thể diễn ra ở một bên chân hoặc cả hai chân.
Tê chân nếu diễn ra thường xuyên có thể là dấu hiệu của một số bệnh lý mà người bệnh nên đi khám sớm, ví dụ như: (1)
Hay bị tê chân có thể liên quan đến bệnh thần kinh ngoại biên, một tình trạng gây tổn thương các dây thần kinh ngoại vi, dẫn đến triệu chứng như tê, yếu và đau ở các chi.
Tình trạng này có thể ảnh hưởng đến khả năng dẫn truyền tín hiệu từ não và tủy sống đến các bộ phận khác của cơ thể. Tùy vào dây thần kinh ngoại vi bị ảnh hưởng mà người bệnh có thể gặp các triệu chứng khác nhau, trong đó có tê chân, mỏi chân, đau buốt, vùng da bị kích thích như có điện giật…
Viêm đa dây thần kinh là tình trạng tổn thương dây thần kinh ở ngọn chi, cản trở chức năng truyền tín hiệu đến não bộ, ảnh hưởng đến khả năng chi phối cảm giác ở một vùng da, nhóm cơ hoặc một cơ quan trong cơ thể. Người bị viêm đa dây thần kinh có khả năng gặp các triệu chứng ở chân như tê bì, ngứa râm ran, bàn chân bị châm chích, loét ngón chân, đau nhói hay co giật cơ.
Sự hình thành các mảng xơ vữa bên trong thành mạch máu có thể khiến lòng mạch trở nên hẹp hơn, cản trở quá trình lưu thông máu lên não. Ngoài ra, sự hình thành cục máu đông ở động mạch não hoặc từ các vị trí khác di chuyển đến não cũng là nguyên nhân cản trở lưu lượng máu.
Lúc này, nguồn cung cấp oxy và dinh dưỡng sẽ suy giảm khiến cho tế bào não bị tổn thương, dẫn đến dấu hiệu hay bị tê chân, cơ thể mất cảm giác, đau đầu, chóng mặt, giảm ý thức, suy nhược cơ thể…
Khi các mảng huyết khối phát triển và làm tắc nghẽn lòng động mạch, tình trạng thiếu máu não có thể trở nên nghiêm trọng hơn hoặc gây thuyên tắc, vỡ mạch máu và dẫn đến đột quỵ, gây tử vong, thậm chí ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ thần kinh. Người bệnh có thể gặp các biến chứng sau đột quỵ như liệt chi, giảm khả năng vận động, tê chân và tay, mất ngôn ngữ, các vấn đề về thị giác hoặc tâm lý.
Thoát vị đĩa đệm là bệnh lý về cột sống phổ biến, diễn ra khi đĩa đệm bị lệch, trượt hoặc tổn thương khiến nhân nhầy ở đĩa đệm tràn ra khỏi bao xơ. Các nhân nhầy có thể chèn ép lên tủy sống, dây thần kinh trong ống sống và gây ra tình trạng tê chân thường xuyên, đau nhức, giảm khả năng vận động.
Đau dây thần kinh tọa là thuật ngữ chỉ các cơn đau diễn ra do tổn thương tại dây thần kinh tọa (dây thần kinh hông to) kéo dài từ hông, đi qua mông và chân đến đầu gối. Tình trạng này thường diễn ra do chấn thương, viêm, kích thích, dây thần kinh bị chèn ép. Bên cạnh triệu chứng đau nhức phổ biến, người bệnh cũng có khả năng bị tê, ngứa ran, khó chịu ở chân.
Chân hay bị tê là bệnh gì? Tê chân có thể là biểu hiện của bệnh đa xơ cứng. Đây là một bệnh lý ở hệ thần kinh trung ương khi bao Myelin bao quanh các tế bào thần kinh bị tổn thương, ảnh hưởng đến não bộ và tủy sống, dẫn đến các rối loạn chức năng não.
Một số bệnh lý cột sống có thể gây ra các cơn đau nhức, ảnh hưởng đến tủy sống, rễ và dây thần kinh… khiến tình trạng tê bì lan xuống đùi, chân, bàn chân. Một số bệnh lý cột sống thường gặp là thoái hóa cột sống, hẹp ống sống, viêm cột sống dính khớp, cong vẹo cột sống, viêm cứng khớp cột sống…
Thường xuyên bị tê chân cũng có thể là dấu hiệu của của suy nhược cơ thể, thiếu hụt các chất dinh dưỡng như vitamin B1, B22, axit folic, khoáng chất canxi, kali,… ảnh hưởng đến việc duy trì các hoạt động bình thường, khiến tay chân mất sức, dễ bị tê bì.
Người mắc bệnh tiểu đường có nồng độ đường huyết cao, nếu kéo dài có khả năng cản trở lưu thông máu, gây tổn thương dây thần kinh và dẫn đến các rối loạn thần kinh. Trong đó tê bì, ngứa ran ở chân và bàn chân là một trong những dấu hiệu phổ biến, có thể biểu hiện rõ hơn vào ban đêm.
Bên cạnh yếu tố bệnh lý, vẫn còn nhiều nguyên nhân gây hay bị tê chân mà người bệnh cần lưu ý để có biện pháp cải thiện hiệu quả.
Trong những tháng cuối của thai kỳ, thai nhi đã phát triển và có khả năng gây chèn ép lên mạch máu và dây thần kinh, cản trở lưu thông máu và khiến chân, tay dễ bị tê. Ở giai đoạn này, thai phụ cũng có thể giảm vận động, duy trì một tư thế trong khoảng thời gian dài, từ đó gây tê, cứng người.
Một nguyên chính khiến người dân hay bị tê chân là do sự chèn ép dây thần kinh hoặc mạch máu, có thể liên quan đến những thói quen như ngồi hoặc đứng trong thời gian dài, ngồi bắt chéo chân, sai tư thế, thường xuyên lao động nặng, đi giày cao gót nhiều.
Thay đổi thời tiết cũng có thể ảnh hưởng đến tuần hoàn máu và làm tăng nguy cơ rối loạn cảm giác, gây tê chân tay, đặc biệt là ở những người có tiền sử chấn thương. Thói quen thường xuyên ngồi dưới máy lạnh với nhiệt độ quá thấp cũng có thể ảnh hưởng đến dây thần kinh, khiến cơ thể mệt mỏi và dễ bị tê chân.
Tại sao hay bị tê chân? Sử dụng một số loại thuốc điều trị như thuốc kháng sinh, thuốc chống động kinh, thuốc trị lao… có thể gây ra một số tác dụng phụ, trong đó có tê bì tay chân. Nếu gặp các triệu chứng này, người bệnh cần nhanh chóng đến gặp bác sĩ điều trị để được điều chỉnh liều dùng hoặc cân nhắc phương pháp điều trị khác phù hợp hơn.
Các dấu hiệu hay bị tê chân thường khiến người bệnh có cảm giác như có kiến bò, châm chích ở đùi, cẳng chân, bàn chân, đầu ngón chân. Bên cạnh đó, tùy vào từng nguyên nhân gây tê chân mà người bệnh có thể gặp một số triệu chứng khác như:
Người hay bị tê chân tay không nên chủ quan mà cần lưu ý quan sát các triệu chứng và thăm khám ngay nếu tình trạng tê bì xảy ra đột ngột, tăng nặng, kéo dài hoặc xảy ra thường xuyên, đi kèm với các triệu chứng nóng ấm, sưng chân, đau nhức, co giật cơ, mất cảm giác… (2)
Người bệnh cần nhanh chóng đến cơ sở y tế gần nhất để cấp cứu nếu phát hiện các triệu chứng như tê liệt, không có khả năng di chuyển chân, mất khả năng kiểm soát bàng quang/ruột, sốt cao, mất ý thức, mất ngôn ngữ, giảm thị giác.
Người bị tê chân thường xuyên có thể gặp bất tiện trong việc di chuyển, đồng thời gây đau nhức, khó chịu, ảnh hưởng đến sinh hoạt, tâm trạng và sức khỏe. Tình trạng này nếu không được điều trị kịp thời, nếu là do bệnh lý gây ra, còn có khả năng dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như:
Người hay bị tê chân cần tiến hành thăm khám sớm để kịp thời phát hiện nguy cơ mắc phải các bệnh lý nguy hiểm về thần kinh, xương khớp hoặc các vấn đề sức khỏe khác. Bác sĩ sẽ thực hiện các chẩn đoán lâm sàng để kiểm tra các triệu chứng người bệnh gặp phải. Sau khi khám lâm sàng, bác sĩ có thể chỉ định một số phương pháp xét nghiệm chẩn đoán cận lâm sàng khác như: (3)
Ngoài ra, tùy thuộc vào những triệu chứng lâm sàng mà bác sĩ có thể chỉ định người bệnh thực hiện một số phương pháp chẩn đoán cụ thể khác, giúp phát hiện hiệu quả hơn một số bệnh lý gây ra tình trạng hay bị tê chân.
Khi thăm khám, bác sĩ sẽ chỉ định một số phương pháp điều trị các bệnh lý liên quan để cải thiện tình trạng tê chân. Bên cạnh đó, người bệnh cũng có thể tham khảo ý kiến bác sĩ về việc thực hiện một số biện pháp hỗ trợ giảm tê chân như:
Để hạn chế tình trạng hay bị tê chân, chân hay bị tê cản trở vận động và sinh hoạt, người bệnh có thể thực hiện một số biện pháp phòng ngừa sau:
Quý khách vui lòng liên hệ với Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh để được tư vấn và thăm khám theo thông tin dưới đây:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Hay bị tê chân có nguy hiểm không? Câu trả lời là tùy vào tình trạng và mức độ. Tuy nhiên, đây có thể là dấu hiệu của một số bệnh lý nguy hiểm về thần kinh, xương khớp, bệnh rối loạn chuyển hóa… hoặc liên quan đến thói quen sinh hoạt và các yếu tố khách quan khác. Trường hợp bị tê chân không thuyên giảm và đi kèm với triệu chứng bất thường ở chân hoặc cơ thể, người dân cần thăm khám trực tiếp tại các cơ sở y tế lớn để được kiểm tra và xây dựng phác đồ điều trị phù hợp (nếu cần thiết).
