Khả năng sinh sản ở người mắc bệnh thận giai đoạn cuối và người chạy thận nhân tạo thường suy giảm rõ rệt vì họ không có chu kỳ kinh nguyệt bình thường. Điều này khiến nhiều người bệnh lo lắng không biết chạy thận có con được không? Bài viết này, bác sĩ CKII Hồ Tấn Thông, Đơn vị Nội thận – Lọc máu, Trung tâm Khám chữa bệnh Tâm Anh Quận 7 sẽ tư vấn giải đáp thắc mắc của bạn.
Người chạy thận vẫn có thể có con bình thường nhưng các bác sĩ khuyến cáo người bệnh chạy thận không nên có con vì ảnh hưởng tiêu cực lên sức khỏe người bệnh và con sau khi sinh ra. Việc mang thai thường không được khuyến khích đối với người bệnh chạy thận nhân tạo vì những lo ngại về nguy cơ sức khỏe cho cả thai phụ và thai nhi.
Thận khỏe mạnh hoạt động cả ngày nhưng chạy thận nhân tạo tiêu chuẩn khoảng 12 giờ/tuần chỉ thay thế 1 phần chức năng thận. Cơ thể của người chạy thận có lượng chất thải cao hơn bình thường. Việc có thêm chất thải trong cơ thể khiến em bé khó phát triển như bình thường. (1)
Khi mang thai, thận khỏe mạnh phải làm việc nhiều hơn để giữ cho máu sạch vì em bé thải chất thải vào máu của mẹ và lượng máu trong cơ thể mẹ cũng tăng lên. Vì vậy, đối với những phụ nữ chạy thận, việc mang thai gây khó khăn hơn trong điều trị và cần lọc máu thường xuyên.
Chạy thận nhân tạo có ảnh hưởng tiêu cực đến chức năng sinh sản của người bệnh làm suy giảm chất lượng tinh trùng, chất lượng trứng, làm giảm khả năng thụ thai và mang thai thành công.
Ở nam giới mắc bệnh thận có thể bị giảm số lượng tinh trùng và gặp khó khăn trong việc sinh con. Một số nghiên cứu đã xem xét tinh trùng của nam giới mắc bệnh thận mạn (CKD). Bệnh thận không nghiêm trọng đến mức gây suy thận hoặc cần chạy thận có thể không ảnh hưởng đến số lượng tinh trùng.
Các nghiên cứu về tinh trùng của nam giới đang điều trị lọc máu cho thấy nhiều nam giới bị giảm số lượng và tinh trùng hoặc tinh trùng hiện có hoạt động kém. Nguyên nhân có thể do thiếu hụt testosterone, nhưng nghiên cứu vẫn chưa rõ liệu điều trị bằng testosterone có phục hồi được số lượng và chức năng của tinh trùng ở nam giới bị suy thận hay không.
Phụ nữ trong độ tuổi sinh sản mắc bệnh thận đang chạy thận nhân tạo chỉ có 1% – 7% có thể mang thai. Hơn 90% phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ chạy thận nhân tạo không thể mang thai vì bệnh thận có thể làm giảm khả năng sản xuất trứng khỏe mạnh để thụ tinh. Ngoài ra, một số phụ nữ chạy thận nhân tạo có thể không có chu kỳ kinh nguyệt bình thường. Điều này xảy ra do nồng độ hormone trong cơ thể không đều. Mặc dù hiếm gặp nhưng phụ nữ chạy thận vẫn có thai được.
Trong số những trường hợp mang thai này, khoảng 20% thai kỳ sẽ kết thúc do sẩy thai. Mang thai đủ tháng kéo dài khoảng 40 tuần; tuy nhiên, khoảng 80% trường hợp mang thai chạy thận sẽ chỉ kéo dài được khoảng 32 tuần, dẫn đến sinh non. Do đó, bác sĩ Nội thận – Lọc máu khuyến cáo người bệnh chạy thận không nên mang thai trong quá trình điều trị.
Nếu người bệnh đang chạy thận nhân tạo mong muốn sinh con hoặc phát hiện mình có thai, cần nói chuyện với bác sĩ để tìm ra giải pháp hỗ trợ sinh sản hoặc can thiệp kịp thời. Bác sĩ có thể giải thích những rủi ro liên quan và có thể đưa ra hướng dẫn để tăng cơ hội cho người bệnh có thai kỳ khỏe và sinh con đủ tháng.
Ghép thận gần như là cách tối ưu để hỗ trợ khả năng sinh con cho người chạy thận nhân tạo. Khả năng sinh sản của người bệnh CKD sẽ trở lại bình thường sau khi ghép thận thành công. Thông thường, người bệnh sẽ có kinh nguyệt đều đặn hơn và sức khỏe tổng thể tốt hơn so với khi chạy thận nhân tạo. Người bệnh được cấy ghép thận sẽ dễ mang thai và sinh con hơn so với người chạy thận nhân tạo.
Sau khi thận mới được cấy ghép, phải đợi cho đến khi vết sẹo phẫu thuật cấy ghép lành lại trước khi trở lại hoạt động tình dục. Tuy nhiên, người bệnh vẫn không nên mang thai trong ít nhất 1 năm sau khi ghép thận, ngay cả khi chức năng thận ổn định.
Thời điểm phù hợp để mang thai sau khi ghép thận là khi cơ thể có lượng protein tối thiểu trong nước tiểu, huyết áp bình thường và không có triệu chứng đào thải thận ghép nào. Ngay cả khi được ghép thận thành công, trong một số trường hợp, việc mang thai hoàn toàn không được khuyến khích vì có thể gây nguy hiểm đến tính mạng của người mẹ hoặc có thể đào thải cơ quan cấy ghép.
Một số phụ nữ mắc bệnh thận mạn tính hoặc đang chạy thận nhân tạo nhận thấy rằng việc sử dụng erythropoietin (EPO) để điều trị bệnh thiếu máu đã cải thiện sức khỏe tổng thể của họ, dẫn đến cơ hội mang thai cao hơn. Sự cải thiện về sức khỏe tổng thể mang lại nhiều năng lượng hơn cho hoạt động tình dục, làm tăng cơ hội mang thai của phụ nữ.
Khi người bệnh chạy thận có thai, cần được các bác sĩ Nội thận – Lọc máu, Sản khoa, Nhi khoa và chuyên gia dinh dưỡng theo dõi liên tục bằng siêu âm để xác định và điều trị sớm các vấn đề có thể gặp phải trong thai kỳ. Nhiều người mắc bệnh thận bị huyết áp cao, tình trạng này có xu hướng trở nên trầm trọng hơn khi mang thai và thường dẫn đến sẩy thai hoặc sinh non. Huyết áp của người mẹ phải được theo dõi chặt chẽ vì nó có thể tăng trong thời kỳ mang thai và gây ra các vấn đề cho mẹ và thai nhi.
Dưới đây là một số lưu ý trong chu kỳ chạy thận nhân tạo, người bệnh có thể tham khảo:
Có thể bạn chưa biết: Người chạy thận có đi tiểu không?
Phụ nữ chạy thận có thể thụ thai tự nhiên, tuy nhiên nguy cơ nguy hiểm cao đối với sức khỏe của thai phụ và thai nhi. Ước tính, chỉ có 1% – 7% phụ nữ chạy thận trong độ tuổi sinh đẻ có thể mang thai. Vì quá trình lọc máu nhân tạo, người bệnh dễ có chu kì kinh nguyệt không đều, khiến trứng bị suy giảm chất lượng, người bệnh giảm ham muốn tình dục và gây khó trong việc thụ thai tự nhiên.
Chạy thận nhân tạo không kiêng quan hệ tình dục. Không có giới hạn nào về hoạt động tình dục đối với người bệnh thận mạn trừ khi nó gây áp lực lên vị trí tiếp cận mạch máu hoặc thận được ghép.
Có thể bạn quan tâm: Chạy thận nhân tạo có quan hệ được không?
Như vậy, người chạy thận có con được nhưng các bác sĩ khuyến nghị người bệnh không nên có con khi đang lọc máu vì điều này ảnh hưởng xấu đến kết quả điều trị và sức khỏe người bệnh. Hơn nữa, người đang chạy thận nhân tạo cũng khó mang thai tự nhiên do tỷ lệ thụ thai thành công thấp, tỷ lệ sinh non và sảy thai cao, nhiều nguy cơ tiềm ẩn nguy hiểm trong quá trình mang thai.
Điều trị bệnh thận giai đoạn cuối (ESRD) tại khoa Nội thận – Lọc máu, Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, BVĐK Tâm Anh TP.HCM và Đơn vị Nội thận – Lọc máu, Trung tâm Khám chữa bệnh Tâm Anh Quận 7 với đội ngũ bác sĩ giỏi và hệ thống máy móc thiết bị hiện đại, đảm bảo an toàn và mang lại hiệu quả điều trị cao. Cùng với đó là hệ thống nước nước R.O siêu tinh khiết, mang đến hiệu quả siêu lọc cao, cho chất lượng máu siêu lọc tốt, cải thiện sức khỏe và kéo dài sự sống cho người bệnh.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Hy vọng, với những thông tin bài viết vừa chia sẻ đã giúp giải đáp thắc mắc về việc người chạy thận có con được không? cũng như cung cấp thông tin về những ảnh hưởng của lọc máu đến sức khỏe sinh sản của người bệnh và biện pháp hỗ trợ sức khỏe sinh sản cho người bệnh chạy thận có mong muốn có con.
