Loãng xương sau sinh là tình trạng suy giảm mật độ xương xảy ra ở một số phụ nữ sau thai kỳ, thường liên quan đến sự thay đổi hormone, thiếu hụt canxi, vitamin D và áp lực chuyển hóa do nuôi con bằng sữa mẹ. Nếu không được nhận biết và can thiệp sớm, loãng xương có thể dẫn đến đau nhức, giảm chức năng vận động, thậm chí dẫn đến gãy xương. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp thông tin tổng quan về nguyên nhân, triệu chứng và cách phòng ngừa tình trạng này.
Phụ nữ sau sinh có thể bị loãng xương do những nguyên nhân sau:
Người phụ nữ sau sinh bị loãng xương có thể xuất hiện những dấu hiệu sau:
Trường hợp các dấu hiệu loãng xương sau sinh chỉ được biểu hiện ở mức độ nhẹ, người phụ nữ sẽ không nhận thấy bản thân gặp vấn đề về xương khi sinh này. Do đó, khi sinh con theo phương pháp sinh mổ, người mẹ có thể gặp phải biến chứng gãy xương sườn kín, chưa được phát hiện ngay. Sau này, biến chứng mới có thể được phát hiện khi người mẹ thấy đau âm ỉ lúc vận động.
Loãng xương sau sinh phần lớn thuộc loại loãng xương sinh lý, không quá nguy hiểm. Tình trạng này có khả năng tự cải thiện sau khi giai đoạn cho con bú kết thúc và người mẹ áp dụng chế độ dinh dưỡng phù hợp. Một số nghiên cứu còn chỉ ra rằng phụ nữ mang thai nhiều lần (mỗi thai kỳ kéo dài từ 28 tuần trở lên) có thể cải thiện mật độ xương theo thời gian.
Ngược lại, nếu tình trạng này dẫn đến gãy xương như xương sườn, cột sống hoặc xương chậu, điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng vận động, chăm sóc trẻ và chất lượng cuộc sống của người mẹ.
Các trường hợp nghiêm trọng sau sinh rất hiếm gặp nhưng vẫn có thể xảy ra nếu người mẹ có bệnh lý nền, thiếu canxi nặng, thiếu vitamin D. Trong trường hợp này, sản phụ cần được thăm khám sớm, bổ sung canxi, vitamin D theo chỉ định của bác sĩ để bảo vệ sức khỏe xương và phòng ngừa biến chứng.
Để chẩn đoán phụ nữ sau sinh bị loãng xương, bác sĩ có thể sử dụng các phương pháp sau:
Trong trường hợp loãng xương sau khi sinh gây ảnh hưởng đến việc chăm sóc con và sinh hoạt hằng ngày, bác sĩ sẽ đánh giá và chỉ định dùng thuốc để hỗ trợ bảo vệ sức khỏe xương khớp. Cụ thể:
Lưu ý: Phác đồ điều trị cần được cá nhân hóa dựa trên độ tuổi, tình trạng loãng xương và khả năng đáp ứng điều trị, đảm bảo người mẹ được điều trị an toàn, hiệu quả, không ảnh hưởng đến quá trình cho con bú.
Việc chăm sóc sức khỏe xương trong suốt quá trình mang thai, thời kỳ hậu sản và giai đoạn cho con bú có vai trò quan trọng trong phòng ngừa loãng xương sau sinh. Một số cách phòng ngừa được chuyên gia khuyến nghị bao gồm:
Mẹ sau sinh cần bổ sung đủ canxi khoảng 1200 – 1300 mg/ngày thông qua thực phẩm như sữa, sản phẩm từ sữa, cá hồi, rau xanh đậm và đậu phụ. Kết hợp uống vitamin D theo hướng dẫn của bác sĩ để tăng khả năng hấp thu canxi. Việc bổ sung nên được tiếp tục trong thời gian cho con bú để dự phòng loãng xương.
Các bài tập nhẹ như đi bộ, yoga, thắt cơ sàn chậu (Kegel) có thể hỗ trợ sức khỏe xương, kích thích tạo xương và hạn chế loãng xương. Vận động còn giúp người mẹ giảm đau lưng, cải thiện tâm trạng và hỗ trợ tiêu hóa.
Rượu bia và thuốc lá đều có thể làm giảm khả năng hấp thụ canxi và vitamin D, ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình tạo xương. Phụ nữ sau sinh nên tuyệt đối tránh rượu bia, thuốc lá để thúc đẩy hồi phục xương khớp và bảo vệ sức khỏe tổng thể.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Loãng xương sau sinh chủ yếu là sinh lý, thường tự cải thiện sau khi trẻ đã cai sữa nếu người mẹ duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, vận động phù hợp và bổ sung đủ vi chất. Việc thăm khám, chẩn đoán sớm tình trạng này giúp xây dựng phác đồ điều trị hiệu quả, an toàn. Ngoài ra, người mẹ nên theo dõi sức khỏe xương khớp định kỳ tại các cơ sở y tế uy tín như Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh nhằm đảm bảo quá trình hồi phục sau sinh, tránh các biến chứng liên quan.
