Trong những năm gần đây tỷ lệ mắc bệnh tim mạch ở Việt Nam đang gia tăng đáng báo động. Nguyên nhân chính bao gồm: Tốc độ đô thị hóa nhanh chóng, lối sống công nghiệp hiện đại, thói quen ăn uống thiếu lành mạnh, áp lực công việc ngày càng cao. Đặc biệt, xu hướng này đang lan rộng sang cả nhóm người trẻ tuổi, gây lo ngại về sức khỏe cộng đồng trong tương lai.
Trên toàn cầu, bệnh tim mạch là nguyên nhân gây ra 32% số ca tử vong trong năm 2019 bao gồm bệnh mạch vành và đột quỵ, với hơn 3/4 số ca tử vong do bệnh tim mạch xảy ra ở các nước đang phát triển. Tại Việt Nam, số bệnh nhân mắc bệnh tim mạch ở đã tăng lên trong vài năm qua, trong đó bệnh tim mạch do xơ vữa chiếm 65% tổng số ca mắc bệnh tim mạch.
Bệnh mạch vành và đột quỵ liên tục là những nguyên nhân phổ biến gây tử vong tại Việt Nam. Số năm sống điều chỉnh theo tình trạng khuyết tật (DALYs) trên 100.000 người đã tăng đều đặn kể từ năm 2009. Đến năm 2019, chỉ số này đã đạt 1.569 đối với bệnh mạch vành và 1.207 đối với đột quỵ. Những con số này cao hơn đáng kể so với các nền kinh tế phát triển như Anh, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan, Úc và Singapore.
Bệnh tim mạch bao gồm bệnh mạch vành, bệnh mạch máu não (đột quỵ), tăng huyết áp, bệnh động mạch ngoại biên, bệnh tim thấp khớp, bệnh tim bẩm sinh và suy tim. Các yếu tố nguy cơ chính gây ra bệnh tim mạch là sử dụng thuốc lá, ít vận động, chế độ ăn uống không lành mạnh và lạm dụng rượu. Do đó, có thể giảm nguy cơ mắc hầu hết các bệnh tim mạch thông qua điều chỉnh, kiểm soát các yếu tố nguy cơ gây bệnh.
Những con số này đặt ra thách thức lớn cho ngành y tế Việt Nam trong việc phòng ngừa và điều trị các bệnh lý tim mạch trong tương lai.
>> Xem thêm: Tại sao bệnh tim mạch có tỷ lệ tử vong cao tại Việt Nam?
Bệnh tim mạch đang trở thành một trong những vấn đề sức khỏe nghiêm trọng tại Việt Nam. Tỷ lệ người mắc bệnh tim mạch không ngừng tăng và có xu hướng trẻ hóa do nhiều nguyên nhân:
Cuộc sống hiện đại với áp lực công việc cao khiến nhiều người, đặc biệt là giới trẻ, có thói quen sinh hoạt không khoa học:
Lối sống không lành mạnh dẫn đến sự gia tăng các yếu tố nguy cơ tim mạch như:
Nhiều người, nhất là giới trẻ, chưa nhận thức đầy đủ về tầm quan trọng của việc bảo vệ sức khỏe tim mạch:
Để giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh tim mạch, mỗi người cần chủ động thay đổi lối sống, duy trì chế độ ăn uống cân bằng và tập thể dục đều đặn. Đồng thời, cần nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của việc khám sức khỏe định kỳ để phát hiện và điều trị bệnh sớm.
Ngày nay, do lối sống hiện đại, chế độ ăn uống và sinh hoạt thiếu khoa học, người Việt Nam đang đối mặt với nhiều vấn đề về sức khỏe tim mạch. Dưới đây là những bệnh tim mạch phổ biến tại Việt Nam:
Tăng huyết áp là tình trạng áp lực máu lên thành mạch máu cao hơn mức bình thường và kéo dài. Bệnh thường không có triệu chứng rõ ràng trong giai đoạn đầu, nhưng nếu không được kiểm soát, có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như đột quỵ, suy tim hoặc nhồi máu cơ tim.
Theo thống kê năm 2024, Việt Nam có khoảng 12 triệu người mắc tăng huyết áp. Tuy nhiên, điều đáng lo ngại là nhiều người không biết mình mắc bệnh hoặc chưa kiểm soát tốt tình trạng này.
Sự hình thành của các mảng xơ vữa tại thành động mạch dẫn đến tình trạng hẹp hoặc tắc nghẽn lòng mạch. Nếu hiện tượng này xảy ra tại mạch vành sẽ làm giảm lượng oxy đến tim, gây đau thắt ngực và có thể dẫn đến nhồi máu cơ tim. Tương tự như vậy nếu mảng xơ vữa hình thành tại các mạch máu não sẽ dẫn tới nguy cơ đột quỵ do nhồi máu não khiến cho người bệnh có thể tử vong hoặc tàn phế nếu không được chữa trị kịp thời.
Một trong những yếu tố nguy cơ chính của bệnh xơ vữa động mạch được biết đến là rối loạn lipid máu. Đây là tình trạng nồng độ cholesterol xấu và hoặc Triglycerid trong máu cao hơn mức bình thường, kết hợp với những yếu tố khác làm gia tăng sự lắng đọng các mảng mỡ ở các thành mạch máu.
Tỷ lệ người Việt Nam mắc rối loạn lipid máu đang gia tăng do chế độ ăn giàu chất béo, ít vận động và các thói quen không lành mạnh như hút thuốc, uống rượu bia. Kiểm soát tốt mỡ xấu trong máu mang lại lợi ích rõ rệt trong việc giảm nguy cơ của bệnh xơ vữa động mạch đã được khuyến cáo rộng rãi trên thế giới.
Van tim có chức năng điều hòa dòng máu trong tim. Khi van tim bị tổn thương, tim sẽ hoạt động kém hiệu quả, gây ra các triệu chứng như mệt mỏi, khó thở hoặc phù chân. Bệnh van tim có thể do bẩm sinh hoặc mắc phải do viêm thấp tim, nhiễm trùng hoặc thoái hóa van theo tuổi tác.Tại Việt Nam, viêm thấp tim vẫn là nguyên nhân chính gây bệnh van tim.
Suy tim xảy ra khi tim không thể bơm đủ máu để đáp ứng nhu cầu của cơ thể. Bệnh có thể gây khó thở, mệt mỏi, phù chân và giảm khả năng vận động. Suy tim thường là hậu quả của các bệnh tim mạch khác như tăng huyết áp hoặc bệnh mạch vành kéo dài mà không được điều trị tốt.
Rối loạn lipid máu là tình trạng nồng độ cholesterol và triglycerid trong máu cao hơn mức bình thường. Đây là yếu tố nguy cơ chính của bệnh xơ vữa động mạch và các biến chứng tim mạch khác.
Tỷ lệ người Việt Nam mắc rối loạn lipid máu đang gia tăng do chế độ ăn giàu chất béo, ít vận động và các thói quen không lành mạnh như hút thuốc, uống rượu bia.
Rối loạn nhịp tim xảy ra khi tim đập quá nhanh, quá chậm hoặc không đều. Người bệnh có thể cảm thấy hồi hộp, đánh trống ngực, chóng mặt hoặc khó thở. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, rối loạn nhịp tim có thể gây ra biến chứng nghiêm trọng như đột quỵ hoặc ngừng tim đột ngột.
Bệnh tim bẩm sinh là những bất thường về cấu trúc tim có từ khi sinh ra, phổ biến nhất là thông liên nhĩ, thông liên thất và còn ống động mạch.
Mỗi năm, Việt Nam có khoảng 8.000 – 10.000 trẻ mắc dị tật tim bẩm sinh, trong đó một nửa số ca thuộc mức độ nghiêm trọng. Tuy nhiên, chỉ khoảng 5.000 trẻ được phẫu thuật kịp thời, số còn lại phải chờ đợi điều trị, thậm chí một số bé không qua khỏi.
Bệnh động mạch ngoại biên xảy ra khi các động mạch ở chi, đặc biệt là chân, bị hẹp do xơ vữa. Người bệnh thường có triệu chứng đau cách hồi khi đi bộ, da chân lạnh và vết thương khó lành. Bệnh có liên quan mật thiết đến các yếu tố nguy cơ như hút thuốc lá, đái tháo đường và tăng huyết áp. Nếu không kiểm soát tốt, bệnh có thể dẫn đến hoại tử hoặc phải cắt cụt chi.
Bệnh tim mạch đang trở thành gánh nặng lớn đối với hệ thống y tế và xã hội Việt Nam, đặc biệt khi tỷ lệ mắc bệnh ngày càng gia tăng, thậm chí ở những người trẻ tuổi. Để giảm thiểu tình trạng này, cần có sự phối hợp đồng bộ từ chính sách nhà nước đến ý thức của mỗi cá nhân.
Các chương trình truyền thông về sức khỏe tim mạch cần được đẩy mạnh thông qua nhiều kênh khác nhau như truyền hình, mạng xã hội, báo chí và các buổi tư vấn trực tiếp tại cộng đồng. Những nội dung quan trọng cần được phổ biến bao gồm:
Việc nâng cao nhận thức cộng đồng sẽ giúp người dân chủ động phòng ngừa và kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ.
Để giảm tỷ lệ mắc bệnh tim mạch, hệ thống y tế cần được đầu tư toàn diện cả về cơ sở vật chất lẫn nguồn nhân lực:
Các chương trình hỗ trợ điều trị và phẫu thuật tim miễn phí cho trẻ em mắc bệnh tim bẩm sinh đã giúp hàng nghìn trẻ em có cơ hội sống khỏe mạnh. Sự hợp tác giữa các tổ chức từ thiện, bệnh viện trong và ngoài nước cần tiếp tục được đẩy mạnh để:
Nhiều bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn lipid máu có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch. Vì vậy, người bệnh cần:
Giảm tỷ lệ mắc bệnh tim mạch tại Việt Nam đòi hỏi một chiến lược toàn diện, từ việc nâng cao nhận thức cộng đồng, cải thiện hệ thống y tế, đến thay đổi thói quen sống của từng cá nhân. Mỗi người cần chủ động bảo vệ trái tim mình bằng cách sống lành mạnh, kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ và thăm khám sức khỏe định kỳ. Một cộng đồng khỏe mạnh bắt đầu từ những hành động nhỏ của mỗi cá nhân hôm nay.
Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đã và đang khẳng định vị thế là địa chỉ thăm khám uy tín, được nhiều người lựa chọn đến khám và điều trị các bệnh lý tim mạch. Trung tâm quy tụ đội ngũ chuyên gia, bác sĩ giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực tim mạch như: PGS.TS.BS Phạm Nguyễn Vinh, ThS.BS.CKII Huỳnh Thanh Kiều, TS.BS Trần Vũ Minh Thư, ThS.BS Phạm Đỗ Anh Thư, BS.CKI Huỳnh Phúc Nguyên, BS. CKII Phạm Thị Lan Anh, BS.CKII Nguyễn Thị Ngọc, ThS. BS Đỗ Thị Hoài Thơ…
Đặc biệt, Trung tâm luôn chú trọng đầu tư hệ thống trang thiết bị, máy móc hiện đại giúp chẩn đoán nhanh chóng, chính xác, hỗ trợ tối đa trong điều trị như: Máy chụp CT 1975 lát cắt, máy chụp cộng hưởng từ 3 Tesla, hệ thống máy siêu âm tim 4D thế hệ mới, hệ thống chụp và can thiệp mạch số hóa xóa nền (DSA), hệ thống bàn nghiêng, phòng mổ Hybrid OR vô khuẩn hiện đại…
Ngoài ra, Trung tâm còn có các gói khám bệnh tim mạch đa dạng từ cơ bản đến chuyên sâu, tạo điều kiện cho nhiều đối tượng bệnh nhân chủ động hơn trong thăm khám.
Để đặt lịch khám, tư vấn và điều trị trực tiếp với các bác sĩ tại Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, Quý khách hàng có thể liên hệ theo thông tin sau:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Trước thực trạng đáng báo động về tỷ lệ mắc bệnh tim mạch ở Việt Nam ngày càng gia tăng, việc nâng cao nhận thức của người dân về phòng ngừa và điều trị sớm là vô cùng cấp thiết. Mỗi người nên chủ động thay đổi lối sống, duy trì chế độ ăn uống lành mạnh và tập thể dục thường xuyên để bảo vệ sức khỏe tim mạch của chính mình và người thân.
