Kỹ thuật chọc hút dịch khớp là gì? Chỉ định trong trường hợp nào?

Kỹ thuật hút dịch khớp được sử dụng ngày càng nhiều trong điều trị bệnh cơ xương khớp. Vậy chọc hút dịch khớp hay chọc dịch khớp là gì? Bác sĩ chỉ định hút dịch khớp trong trường hợp nào?

Hút dịch khớp là gì?

Hút dịch khớp (còn có thể gọi là chọc dịch khớp hoặc chọc hút dịch khớp) là thủ thuật sử dụng kim nhằm hút dịch trong ổ khớp. Kỹ thuật này có thể giúp bác sĩ tìm ra nguyên nhân gây sưng đau khớp hoặc làm giảm triệu chứng của bệnh cơ xương khớp.

Chỉ định và mục đích hút dịch khớp trong trường hợp nào?

Dựa vào triệu chứng của người bệnh và khám lâm sàng, bác sĩ sẽ cân nhắc có nên hút dịch khớp hay không. Một số chỉ định và mục đích hút dịch khớp như sau: (1)

• Khi nghi ngờ tình trạng nhiễm trùng khớp: Sưng, nóng, đỏ, đau khớp kèm các dấu hiệu nhiễm trùng như sốt, lừ đừ hoặc có gợi ý đường vào (xây xát, chấn thương, can thiệp không đảm bảo vô khuẩn trước đó).
• Hút dịch khớp để chẩn đoán một số tình trạng bệnh khớp viêm như: Gút, viêm khớp giả gút, viêm khớp dạng thấp, thoái hoá khớp có phản ứng viêm…
• Hút dịch để giảm áp, giúp giảm triệu chứng.
• Hút dịch sau đó tiêm thuốc kháng viêm trong một số bệnh lý khớp viêm sau khi đã loại trừ nhiễm trùng.

Xem thêm: Dịch khớp gối bao nhiêu thì phải hút

Chống chỉ định chọc hút dịch khớp

Các trường hợp bác sĩ sẽ không khuyến khích thực hiện bao gồm:

• Người mắc chứng máu khó đông hoặc đang sử dụng một số thuốc chống đông máu đặc biệt theo chỉ định của bác sĩ.
• Người bệnh nhiễm trùng máu.
• Bị nhiễm trùng da tại vị trí định hút dịch khớp.
• Viêm mô tế bào cạnh khớp, viêm xương tủy.
• Bị tổn thương xương hoặc sụn ở vị trí định chọc dịch khớp.
• Người bệnh sử dụng khớp nhân tạo.
• Bị rối loạn chức năng tiểu cầu, giảm số lượng tiểu cầu nặng.
• Vị trí khớp khó tiếp cận.
• Người bệnh mất chức năng nhận thức, không hợp tác hoặc lo lắng, căng thẳng quá mức khiến việc điều trị khó khăn.
• Ngoài ra, nếu người bệnh có huyết áp cao hoặc đang mắc bệnh tiểu đường sẽ cần thông báo với bác sĩ trước khi chọc dịch khớp và giải thích các nguy cơ có thể gặp như cơn tăng huyết áp hoặc nguy cơ nhiễm trùng khớp do hút dịch khớp.

Chọc hút dịch thường áp dụng cho các khớp nào?

Chỉ định hút dịch khớp ở vị trí nào sẽ phụ thuộc vào tình trạng đau, viêm sưng khớp tại vị trí đó. Chọc dịch khớp có thể áp dụng tại nhiều vị trí khác nhau, thông thường được áp dụng cho các khớp:

• Chọc hút dịch khớp gối
• Chọc hút dịch khớp vai
• Chọc hút dịch khớp cổ tay
• Chọc hút dịch khớp háng
• Chọc hút dịch khớp cổ chân

Quy trình thực hiện chọc hút dịch khớp

Trước khi thực hiện hút dịch khớp, người bệnh cần thông báo với bác sĩ các loại thuốc đang sử dụng, kể cả thuốc kê đơn, thuốc không kê đơn, thực phẩm chức năng… Bác sĩ sẽ giải thích về chọc dịch khớp để người bệnh hiểu hơn về phương pháp, mục đích điều trị và các nguy cơ có thể gặp khi thực hiện hút dịch khớp.

Quy trình thực hiện thường chỉ kéo dài vài phút với các bước cơ bản sau:

• Người bệnh nằm hoặc ngồi theo hướng dẫn của bác sĩ, tuỳ thuộc vào vị trí chọc hút dịch.
• Bác sĩ quan sát và xác định vị trí cần chọc hút dịch.
• Sát khuẩn vùng da cần hút dịch viêm khớp.
• Trong trường hợp tiêm dưới hướng dẫn siêu âm, bác sĩ đặt đầu dò tại vị trí cần hút dịch khớp.
• Gây tê tại chỗ (nếu cần thiết).
• Bác sĩ đưa kim vào vị trí khớp đã xác định trước đó, di chuyển kim và hút dịch khớp nhẹ nhàng và chậm rãi. Đối với trường hợp có nhiều dịch khớp, bác sĩ có thể dùng thêm các ống tiêm khác.
• Rút kim, sát khuẩn vị trí vừa làm thủ thuật, dùng băng dính y tế để băng ép lại vị trí chọc hút.
• Trong trường hợp mục đích để tiêm thuốc, bác sĩ sẽ tiêm các thuốc sau khi đã thực hiện hút dịch.
• Xét nghiệm mẫu dịch khớp nếu cần thiết theo chỉ định của bác sĩ.

Hút dịch khớp có nguy hiểm không?

Kỹ thuật chọc hút dịch khớp tương đối an toàn. Tuy nhiên, một số ít trường hợp có thể gặp biến chứng sau: (2)

• Phản ứng dị ứng từ nhẹ đến nặng (sốc phản vệ) với thuốc tê trong trường hợp có sử dụng thuốc tê.
• Chảy máu kéo dài ở chỗ chọc dịch khớp.
• Nhiễm khuẩn ở khớp hoặc mô mềm quanh khớp
• Sưng đau khớp có thể gặp nếu có thực hiện tiêm thuốc sau hút dịch. Tuy nhiên thường giới hạn trong 48 giờ đầu sau tiêm.

Biến chứng sau hút dịch khớp đến từ một số lý do khách quan  và chủ quan như thể trạng, kỹ thuật, tay nghề bác sĩ… Do đó, để phòng tránh biến chứng, người bệnh cần tìm hiểu và chọn bệnh viện uy tín có đội ngũ chuyên gia, bác sĩ giàu kinh nghiệm, máy móc, thiết bị y tế hiện đại, đầy đủ… để thăm khám và điều trị bệnh.

Xem thêm: Chọc hút dịch khớp gối có nguy hiểm không?

Hút dịch khớp có đau không?

Nếu không dùng thuốc tê, người bệnh có thể bị đau nhẹ ở chỗ chọc hút dịch. Cảm giác đau thường không đáng kể, sẽ thuyên giảm ngay sau đó bằng cách dùng thuốc hoặc chườm lạnh. Ngưỡng chịu đau ở mỗi người bệnh là khác nhau, nên mức độ đau cũng sẽ khác nhau.

Chăm sóc sau khi hút dịch khớp

• Người bệnh không nên mang vác nặng hoặc dùng vật nặng đè lên chỗ khớp vừa chọc hút dịch trong khoảng 2 ngày kể từ thời điểm thực hiện xong thủ thuật.
• Có thể dùng thuốc chống viêm, giảm đau để giảm bớt cảm giác khó chịu khi được bác sĩ đồng ý.
• Lưu ý giữ sạch và không làm ướt vị trí khớp vừa chọc hút dịch trong vòng 06 giờ.
• Theo dõi sức khỏe bản thân, nếu có biểu hiện bất thường thì cần nhanh chóng liên hệ với bác sĩ.
• Thay băng, vệ sinh vùng da vừa thực hiện thủ thuật bằng nước sạch.

Một số lưu ý khi chọc hút dịch khớp

• Người bệnh tìm hiểu kỹ về kỹ thuật hút dịch khớp, thông báo với bác sĩ tất cả vấn đề liên quan sức khỏe của mình.
• Người bệnh lắng nghe và làm theo hướng dẫn của bác sĩ để quá trình thực hiện diễn ra suôn sẻ.
• Trong lúc chọc dịch khớp, nếu bị khó chịu quá mức, người bệnh hãy thông báo với bác sĩ ngay.
• Tuy là kỹ thuật đơn giản, nhưng người bệnh cũng nên tìm hiểu và lựa chọn bệnh viện uy tín để hút dịch khớp an toàn, không biến chứng.

Để thực hiện kỹ thuật hút dịch khớp an toàn, chẩn đoán và điều trị bệnh cơ xương khớp hiệu quả, bạn hãy liên hệ Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7 thông qua thông tin sau:

Hút dịch khớp là kỹ thuật đóng vai trò quan trọng trong chẩn đoán bệnh cơ xương khớp. Chọc dịch khớp ở vị trí khớp bị sưng viêm hoặc tụ máu có thể giúp giảm đau, chỉ thực hiện khi bác sĩ chỉ định.