Siêu âm đo độ đàn hồi gan: Chỉ định, quy trình và kết quả

Đo độ đàn hồi gan là xét nghiệm an toàn, không xâm lấn, giúp chẩn đoán các bệnh lý về gan thường gặp, đặc biệt là nguy cơ xơ gan. Quy trình thực hiện đơn giản, nhanh chóng và hiếm khi gây hại cho sức khỏe.

Đo độ đàn hồi gan là gì?

Đo độ đàn hồi gan là một xét nghiệm không xâm lấn, được sử dụng để định lượng độ cứng của mô gan, từ đó chẩn đoán viêm gan nhiễm mỡ không do rượu và dự đoán nguy cơ xơ gan. Phương pháp này sử dụng đầu dò siêu âm bề mặt truyền xung tần số thấp hoặc sóng cắt đến một thể tích nhỏ mô gan. Quá trình truyền sóng âm hoàn toàn không gây đau đớn.

Nhiều bệnh gan mãn tính như viêm gan B, C, bệnh gan nhiễm mỡ có thể dẫn đến tổn thương mô gan, sau đó hình thành mô sẹo. Khi mô sẹo tích tụ, độ đàn hồi của gan sẽ giảm xuống, cơ quan này trở nên cứng hơn.

Khi nào cần siêu âm đo độ đàn hồi gan?

Siêu âm đo độ đàn hồi của gan được chỉ định thực hiện khi bệnh nhân mắc bệnh gan nhiễm mỡ, viêm gan và có nghi ngờ xơ gan. Xơ gan có thể không gây ra triệu chứng cho đến khi gan bị tổn thương nghiêm trọng. Các triệu chứng của xơ gan giai đoạn đầu có thể bao gồm: (1)

• Cảm thấy mệt mỏi
• Giảm cảm giác thèm ăn
• Giảm cân mất kiểm soát
• Buồn nôn và nôn mửa
• Đau nhẹ ở vùng trên bụng

Khi tình trạng gan trở nên nghiêm trọng, cơ thể có thể xuất hiện thêm các triệu chứng khác, bao gồm:

• Dễ bị bầm tím và chảy máu
• Lú lẫn, mất trí nhớ hoặc rối loạn giấc ngủ
• Sưng ở chân hoặc bàn chân
• Cảm giác đầy bụng hoặc chướng bụng do tích tụ dịch
• Ngứa da
• Nước tiểu sẫm màu
• Vàng da, vàng mắt

Đo độ đàn hồi gan chẩn đoán bệnh gì?

Phương pháp đo độ đàn hồi gan giúp chẩn đoán các tình trạng sau:

• Đánh giá nguy cơ xơ gan, ung thư gan, suy gan và chảy máu đường tiêu hóa
• Kiểm tra phản ứng của gan với phương pháp điều trị
• Đánh giá tình trạng gan nhiễm mỡ (phương pháp đàn hồi gan có thể đo đồng thời cả mô sẹo và hàm lượng chất béo trong gan).

Đối tượng nào cần đo độ đàn hồi gan?

Đối tượng chỉ định và chống chỉ định đối với xét nghiệm đo độ đàn hồi gan bao gồm:

1. Chỉ định đo độ đàn hồi gan

Người bệnh có thể cần thực hiện siêu âm đo độ đàn hồi gan để kiểm tra tình trạng xơ gan (sẹo) nếu thuộc các nhóm đối tượng sau đây:

• Mắc bệnh gan và bác sĩ cần thêm thông tin để chọn phương pháp điều trị phù hợp.
• Người đã thực hiện các xét nghiệm gan khác, cho thấy có thể bị viêm hoặc tổn thương gan.

Ngoài ra, người bệnh mắc các bệnh lý làm tăng nguy cơ hình thành xơ gan cũng cần làm xét nghiệm quan trọng này, bao gồm:

• Rối loạn sử dụng rượu
• Bệnh tiểu đường loại 2
• Viêm gan B hoặc C mạn tính (kéo dài)
• Một số bệnh tự miễn hoặc rối loạn di truyền
• Người bệnh sử dụng một số loại thuốc trong thời gian dài
• Người bệnh có dấu hiệu mắc bệnh xơ gan

2. Chống chỉ định đo độ đàn hồi gan

Siêu âm đo độ đàn hồi gan thường không được chỉ định thực hiện cho những đối tượng bệnh nhân sau đây:

• Người mắc bệnh cổ trướng, chảy máu do giãn tĩnh mạch hoặc bệnh não gan
• Người bệnh bị viêm gan cấp tính
• Suy tim phải
• Béo phì nghiêm trọng
• Khoảng trống xương sườn nhỏ
• Bệnh nhân không thể nằm ở tư thế thẳng

Quy trình đo độ đàn hồi gan

Dưới đây là quy trình đo độ đàn hồi gan chi tiết:

1. Chuẩn gì trước siêu âm đo độ đàn hồi gan?

Trước khi tiến hành siêu âm đo độ đàn hồi gan, người bệnh cần tuân theo những lưu ý sau:

• Không ăn những thực phẩm hoặc đồ uống có nhiều đường trong vòng 2-3 giờ trước khi xét nghiệm để tránh ảnh hưởng đến kết quả chẩn đoán.
• Không đeo đồ trang sức và phụ kiện như đồng hồ, nhẫn cưới, hoa tai, máy trợ thính hoặc răng giả trong quá trình làm xét nghiệm.
• Mặc quần áo rộng rãi, thoải mái

2. Thực hiện siêu âm đo độ đàn hồi gan

Gan nằm ở vùng bụng trên bên phải, ngay dưới lồng ngực. Để siêu âm đo độ đàn hồi gan, bệnh nhân sẽ được chỉ định nằm thẳng trên bàn khám. Bác sĩ đặt đầu dò siêu âm giữa các xương sườn ở bên phải thành ngực dưới. Sau đó, một loạt 10 xung tần số thấp không đau vào gan. Kết quả được ghi lại trên thiết bị và hiển thị điểm số độ cứng của gan. Dựa vào kết quả thu được, bác sĩ có thể dự đoán khả năng xơ hóa tiến triển hoặc xơ gan.

Quá trình siêu âm đo độ đàn hồi gan thường mất từ 10 đến 15 phút. Tuy nhiên, bệnh nhân nên có mặt trước 30 phút để chuẩn bị.

3. Sau khi siêu âm đo độ đàn hồi gan

Sau khi thực hiện siêu âm đo độ đàn hồi gan, người bệnh có thể về nhà ngay. Kết quả thường được thông thường sẽ có sau vài ngày đến một tuần.

4. Đọc kết quả

Sau khi xét nghiệm hoàn tất, bác sĩ sẽ thu thập hình ảnh và dữ liệu, sau đó đọc kết quả cho người bệnh về việc chẩn đoán mức độ xơ gan, độ cứng, sẹo của gan. Kết quả siêu âm độ đàn hồi của gan sẽ cho biết độ cứng của gan cũng như mức độ xơ hóa:

• F0 đến F1: Bình thường, gan hầu như không có sẹo.
• F2: Gan có sẹo ở mức độ trung bình.
• F3: Gan có sẹo nghiêm trọng.
• F4: Xơ gan (Gan có sẹo rất nghiêm trọng).

Kết quả siêu âm cũng đồng thời cho thấy lượng mỡ tích tụ trong gan. Lượng mỡ trong gan bình thường là tối đa 5%. Nếu kết quả cao hơn, điều này cho thấy người bệnh đang bị gan nhiễm mỡ, nguy cơ cao mắc xơ gan.

Đối với xơ gan hoặc bệnh gan nhiễm mỡ nhẹ, người bệnh có thể được điều trị nguyên nhân, kết hợp thay đổi lối sống khoa học, lành mạnh để cải thiện tình trạng này. Với mọi thắc mắc liên quan đến kết quả này, bệnh nhân nên liên hệ trực tiếp với bác sĩ để được giải đáp. (2)

Rủi ro khi đo độ đàn hồi gan?

Hiện nay, vẫn chưa có ghi nhận nào về rủi ro hay biến chứng tiềm ẩn của siêu âm đo độ đàn hồi gan. Nhìn chung, phương pháp này có độ an toàn cao, không gây hại cho sức khỏe và hoàn toàn không gây đau đớn trong suốt quá trình thực hiện. Tuy nhiên, người bệnh thuộc nhóm chống chỉ định cần thông báo với bác sĩ trước khi có quyết định làm xét nghiệm để tránh biến chứng không mong muốn.

Thắc mắc hay gặp

Dưới đây là phần giải đáp một số thắc mắc thường gặp liên quan đến siêu âm đo độ đàn hồi gan:

1. Đo độ đàn hồi gan giá bao nhiêu?

Chi phí đo độ đàn hồi gan còn phụ thuộc vào từng trường hợp, tình trạng bệnh nhân đang thực hiện, kỹ thuật thực hiện, các phương án điều trị đi kèm… Người bệnh có nhu cầu thăm khám, chẩn đoán đo độ đàn hồi gan có thể liên hệ tổng đài tư vấn của Hệ thống Bệnh viện Đa Khoa Tâm Anh hoặc các cơ sở y tế triển khai dịch vụ này để được hỗ trợ thông tin chi tiết.

2. Đo độ đàn hồi gan ở đâu?

Hiện nay, đo độ đàn hồi gan tại Hệ thống BVĐK Tâm Anh là lựa chọn của nhiều khách hàng. Bệnh viện quy tụ đội ngũ bác sĩ chuyên khoa chẩn đoán hình ảnh, tiêu hóa – gan, mật, tụy chuyên môn cao, giàu kinh nghiệm, cùng sự hỗ trợ từ hệ thống các máy siêu âm hiện đại, nhập khẩu từ nước ngoài, đảm bảo hiệu quả điều trị cao.

Để đặt lịch thăm khám, điều trị bệnh tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, Quý khách vui lòng liên hệ:

Trên đây là bài viết tổng hợp các thông tin liên quan đến siêu âm đo độ đàn hồi gan, đối tượng cần thực hiện và quy trình các bước cụ thể. Phương pháp này được đánh giá cao trong việc chẩn đoán nhiều bệnh lý về gan thường gặp.