Đau vai gáy lan xuống cánh tay có thể gây ra biến chứng nguy hiểm nếu không điều trị kịp thời. Khi bị đau từ vai xuống cánh tay, người bệnh cần đến gặp bác sĩ từ sớm để chẩn đoán nguyên nhân, can thiệp theo chỉ định.
Đau vai gáy lan xuống cánh tay (hay đau cổ vai gáy lan xuống cánh tay) là tình trạng đau lan rộng từ cổ vai gáy đến cánh tay. Khác với các trường hợp đau cổ vai gáy thông thường, đau cổ lan xuống cánh tay có thể là dấu hiệu của bệnh lý về cột sống hoặc chấn thương gây chèn ép dây thần kinh. Trong một vài trường hợp, đau cổ vai gáy lan xuống tay có thể chỉ là một cơn đau bình thường, nhưng người bệnh cũng không nên chủ quan trong việc thăm khám và điều trị.
Tìm hiểu và xác định nguyên nhân gây đau vai gáy lan xuống cánh tay có vai trò quan trọng đối với hiệu quả điều trị về sau. Tình trạng này có thể do nhiều nguyên nhân gây ra, chủ yếu bao gồm một số nguyên nhân cơ học hoặc bệnh lý liên quan cột sống.
Bệnh thoái hóa đốt sống cổ thường xảy ra ở người cao tuổi, tuy nhiên, người trẻ vẫn có nguy cơ mắc bệnh. Bước vào giai đoạn thoái hóa, các đĩa đệm của đốt sống cổ bị phình ra, trở nên khô và cứng hơn, có thể hình thành gai xương tạo ra sự thu hẹp nơi rễ thần kinh thoát ra. Kết quả là gây ra hiện tượng chèn ép rễ thần kinh dẫn đến tình trạng đau vai gáy lan xuống cánh tay.
Thoát vị đĩa đệm cổ (hay thoát vị đĩa đệm đốt sống cổ) là tình trạng thoát dịch nhầy ra khỏi bao xơ đĩa đệm ở cột sống cổ khiến đĩa đệm bị lệch ra khỏi vị trí bình thường, gây chèn ép các dây thần kinh và dẫn đến cơn đau từ vai xuống cánh tay. Triệu chứng của bệnh thường xảy ra khi người bệnh mang vác vật nặng hoặc xoay vặn cổ đột ngột.
Bao quanh khớp vai là nhóm bốn gân và cơ, bao gồm cơ dưới vai, cơ trên gai, cơ dưới gai và cơ tròn bé cùng với hệ thống dây chằng. Chấn thương chóp xoay có thể dẫn đến chấn thương ở các đường gân, khiến người bệnh cảm thấy đau cổ vai gáy lan xuống tay. Nguyên nhân gây chấn thương chóp xoay thường là do sự cố khi chơi thể thao, mang vác vật nặng hoặc lặp đi lặp lại một hành động quá nhiều lần…
Chèn ép dây thần kinh cổ là tình trạng các dây thần kinh ở cổ bị chèn ép bởi xương và đĩa đệm lân cận. Ngoài triệu chứng đau vai gáy lan xuống cánh tay, người bệnh còn có thể bị tê bì, bị hạn chế tầm cử động ở cổ vai gáy và cánh tay. Dây thần kinh cổ có thể bị chèn ép trong quá trình thoái hóa cột sống hoặc do chấn thương đột ngột.
Bệnh lý hẹp ống sống có thể gây ra áp lực lên các rễ thần kinh, tủy sống đi qua cột sống. Đau cổ lan xuống cánh tay, tê tay, yếu tay… là một vài triệu chứng của bệnh. Trong thời gian đầu, người bệnh có thể không gặp bất kỳ triệu chứng nào cho đến khi bệnh chuyển biến nặng hơn.
Căng cơ quanh cổ vai gáy cũng có thể là nguyên nhân khiến người bệnh bị đau vai gáy lan xuống cánh tay. Tình trạng này có thể xảy ra sau chấn thương, mức độ của cơn đau thường tăng dần theo thời gian nếu không điều trị kịp thời và đúng cách. Trong một vài trường hợp nghiêm trọng, cơn đau có thể lan đến chân và gây tê yếu tay chân.
Làm việc và sinh hoạt sai tư thế trong thời gian dài có thể gây ra tình trạng co cứng cơ vùng cổ và vai gáy. Điều này làm ảnh hưởng quá trình lưu thông máu, từ đó giảm khả năng cung cấp chất dinh dưỡng cho dây thần kinh, cơ bắp và xương khiến người bệnh thường xuyên bị đau nhức ở vai và cánh tay. Đau vai gáy lan xuống cánh tay bởi nguyên nhân này là tình trạng thường gặp ở người làm công việc văn phòng, tài xế, công nhân…
Căng thẳng, stress có thể khiến các cơ bị co lại, hiện tượng này được gọi là phản ứng căng thẳng – cách để cơ thể phản ứng với một mối đe dọa nào đó về thể chất. Tuy nhiên, căng thẳng và stress kéo dài có thể gây căng cơ liên tục, nhiều nhất là ở cổ và vai dẫn đến đau lưng, đau vai, đau vai gáy lan xuống cánh tay, đau nửa đầu và đau đầu…
Bài liên quan: Đau cổ vai gáy và đau đầu
Triệu chứng rõ ràng và nghiêm trọng nhất ở người bệnh đau cổ vai gáy lan xuống cánh tay là cảm giác đau nhức ở cổ và kéo dài đến cánh tay. Cơn đau có thể lan đến hai bên bả vai và thường trở nặng sau khi người bệnh làm việc hoặc hoạt động thể chất. Đa số trường hợp không có dấu hiệu giảm nhẹ cơn đau theo thời gian.
Ngoài cảm giác đau vai gáy lan xuống cánh tay, người bệnh còn có thể bị tê bì, ngứa ran ở bàn tay hoặc ngón tay. Theo thống kê, có khoảng 35% trong tổng số các trường hợp mắc bệnh xuất hiện triệu chứng tê bì và ngứa ran ở tay. Triệu chứng này khiến các hoạt động cầm nắm bình thường trở nên khó khăn.
Dây thần kinh ở cổ vai gáy bị chèn ép trong thời gian dài có thể gây yếu cơ. Triệu chứng này khiến cho chức năng hoạt động của hệ cơ, đặc biệt là cơ ở cổ vai gáy và cánh tay bị suy giảm đáng kể. Nếu người bệnh hoạt động quá sức, triệu chứng yếu cơ sẽ tăng lên, ngược lại, triệu chứng sẽ thuyên giảm khi người bệnh nghỉ ngơi.
Hạn chế khả năng vận động ở vai và tay cũng là một trong những triệu chứng thường thấy ở người bị đau vai gáy lan xuống cánh tay. Một vài cử động đơn giản cũng có thể khiến người bệnh bị đau, người bệnh không thể hoạt động bả vai như bình thường, điều này gây ra ảnh hưởng không nhỏ đối với các hoạt động sống thường ngày.
Bất kỳ ai cũng có thể bị đau vai gáy lan xuống cánh tay, tuy nhiên, một số người sẽ có nguy cơ mắc bệnh cao hơn:
Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, tình trạng đau cổ vai gáy lan xuống tay có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm:
Người bệnh đau vai gáy lan xuống cánh tay cần đến gặp bác sĩ ngay khi cảm thấy cơn đau trở nên nghiêm trọng và kéo dài không thuyên giảm. Hoặc ngoài cảm giác đau, người bệnh phát hiện một vài triệu chứng bất thường khác như sốt, đau đầu, cứng cổ, cổ bị sưng, đau ngực… cũng cần đến bệnh viện trong thời gian sớm nhất để bác sĩ thăm khám và điều trị.
Chẩn đoán tình trạng đau cổ lan xuống cánh tay nhằm mục đích xác định nguyên nhân gây bệnh, từ đó có thể xây dựng phác đồ điều trị thích hợp. (1)
Đầu tiên, bác sĩ sẽ tiến hành thăm khám lâm sàng để tìm hiểu về các triệu chứng hiện có, quá trình này bao gồm cả thăm hỏi tiền sử bệnh lý cá nhân và gia đình của người bệnh. Bác sĩ có thể yêu cầu người bệnh thực hiện một vài cử động cơ bản ở cổ và cánh tay để đánh giá tầm vận động của cơ xương khớp.
Sau khi có đánh giá sơ bộ thông qua kết quả khám lâm sàng, bác sĩ có thể đề nghị người bệnh thực hiện một vài xét nghiệm khác để chẩn đoán bệnh chính xác hơn:
Trong một vài trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định phương pháp chọc dò tủy sống hoặc xét nghiệm máu để chẩn đoán đau cổ vai gáy lan xuống tay nếu nghi ngờ nguyên nhân gây bệnh là do nhiễm trùng.
Trong điều trị đau cổ vai gáy lan xuống cánh tay, bác sĩ có thể kê đơn một vài loại thuốc giảm đau, giảm viêm để giúp người bệnh cải thiện triệu chứng. Nếu có bất kỳ vấn đề nào phát sinh trong thời gian dùng thuốc, người bệnh hãy đến gặp bác sĩ để được thăm khám, tuyệt đối không tự ý dùng thuốc khác hoặc thay đổi lượng thuốc nếu chưa được bác sĩ tư vấn.
Điều trị đau vai gáy lan xuống cánh tay bằng phương pháp vật lý trị liệu và phục hồi chức năng hướng đến mục tiêu giúp người bệnh phục hồi khả năng vận động ở cổ và cánh tay. Thông qua đó, người bệnh có thể trở lại với các hoạt động sống cơ bản hàng ngày ở mức tốt nhất có thể.
Các bài tập vật lý trị liệu, phục hồi chức năng mang tính cá nhân hóa, được xây dựng dựa trên mức độ bệnh và thể trạng của người bệnh. Khi tập luyện, người bệnh cần thực hiện đúng động tác, đảm bảo tần suất và cường độ theo hướng dẫn của chuyên gia để có thể đạt được hiệu quả điều trị tốt nhất.
Đeo đai cổ mềm giúp hạn chế cử động ở cổ, từ đó có thể giảm đau, ngăn ngừa tình trạng tổn thương thêm ở cơ xương khớp quanh cổ. Bác sĩ thường chỉ định đeo đai cổ đối với người bệnh thoái hóa đốt sống cổ, thoát vị đĩa đệm cổ…
Chườm nóng hoặc chườm lạnh ở cổ vai gáy bị đau có thể giúp người bệnh cảm thấy dễ chịu hơn. Người bệnh có thể chườm nóng hoặc chườm lạnh nhiều lần trong ngày để giảm đau sưng, mỗi lần khoảng 15-20 phút.
Điều trị đau vai gáy lan xuống cánh tay bằng phương pháp tiêm steroid chỉ được thực hiện khi có chỉ định của bác sĩ. Tiêm steroid có thể hỗ trợ giảm viêm, giảm đau, đồng thời hỗ trợ kiểm soát các chức năng khác của cơ thể.
Dựa vào nguyên nhân gây đau từ vai xuống cánh tay, bác sĩ sẽ xây dựng phác đồ điều trị tập trung vào nguyên nhân đó. Chẳng hạn như, người bệnh bị đau vai gáy lan xuống cánh tay do chấn thương, bác sĩ có thể điều trị bằng cách xử lý tình trạng chấn thương. Tương tự, người bị đau vai gáy do làm việc sai tư thế sẽ cần điều chỉnh thói quen sinh hoạt.
Trường hợp bị đau cổ vai gáy nghiêm trọng, không thể tiếp tục điều trị bảo tồn sẽ có thể cần phẫu thuật nếu như được bác sĩ chỉ định. Phương pháp điều trị này thường được áp dụng đối với các trường hợp bệnh có liên quan đến rễ thần kinh hoặc tủy sống.
Có thể phòng ngừa đau cổ lan xuống cánh tay bằng một số giải pháp đơn giản:
Để thăm khám và điều trị bệnh cơ xương khớp, bạn hãy liên hệ Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7 thông qua thông tin sau:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Khi bị đau vai gáy lan xuống cánh tay, người bệnh nên đến bệnh viện trong thời gian sớm nhất để được bác sĩ thăm khám và điều trị kịp thời. Điều trị bệnh càng sớm, tỷ lệ thành công càng cao, người bệnh càng nhanh chóng có thể quay trở lại với cuộc sống thường ngày.
