Động mạch tinh hoàn đảm nhiệm chức năng cung cấp máu giàu oxy để nuôi dưỡng tinh hoàn. Đây là mạch máu đóng vai trò rất quan trọng trong hoạt động của tinh hoàn, giúp quá trình sinh tinh diễn ra hiệu quả. Vậy động mạch này xuất phát từ đâu, có cấu trúc giải phẫu như thế nào?
Động mạch tinh hoàn là cấu trúc mạch máu đối xứng nằm ở mỗi bên tinh hoàn, bắt đầu từ động mạch chủ bụng, dưới điểm khởi đầu của động mạch thận (giữa đốt sống L2 – L3), đi sâu xuống dưới qua cơ thắt lưng chậu lớn. Chức năng chính là cung cấp máu để nuôi dưỡng tinh hoàn. Mỗi động mạch bắt chéo trước dây thần kinh sinh dục đùi và niệu quản tương ứng, đi đến lỗ bẹn sâu cùng bên (lỗ mở của ống bẹn) và vào thừng tinh. (1)
Ở lớp mạch máu của tinh hoàn, động mạch thường chia thành hai nhánh tận: động mạch cực trên và động mạch cực dưới. Hai nhánh này đi vào màng mạch tinh hoàn, tạo ra các động mạch hướng tâm nhỏ hơn, có nhiệm vụ cung cấp máu cho nhu mô tinh hoàn.
Các nhánh tận cùng đi qua lớp vỏ trắng để cung cấp máu đến tinh hoàn và mào tinh trên. Trên đường đi, các động mạch của tinh hoàn cũng nuôi dưỡng lớp mỡ quanh thận, các hạch bạch huyết niệu quản, cơ bìu ở ống bẹn, cung cấp máu cho phần đầu, thân và đuôi của mào tinh hoàn.
Một số trường hợp xuất hiện biến thể ở phân nhánh tận cùng. Chẳng hạn khoảng 15% nam giới chỉ có một nhánh động mạch tận cùng, trong khi đó có khoảng 8% nam giới có đến ba nhánh: trên, giữa và dưới. (2)
Đây là một nhánh của động mạch chủ bụng. Trong đó, động mạch của tinh hoàn phải nằm trước tĩnh mạch chủ dưới và sau phần ngang của tá tràng. Động mạch của tinh hoàn trái nằm sau tĩnh mạch mạc treo tràng dưới và phần dưới của đại tràng xuống.
Động mạch của tinh hoàn xuất phát từ động mạch chủ bụng bên dưới động mạch thận (giữa đốt sống L2 – L3), đi sâu xuống dưới qua cơ thắt lưng chậu lớn.
Các nhánh của động mạch tại tinh hoàn thông với các nhánh động mạch phụ nuôi tinh hoàn, gồm động mạch bìu và động mạch ống dẫn tinh. Trong đó, nhánh cực trên thông với động mạch ống dẫn tinh, nhánh cực dưới thông với các nhánh của động mạch bìu.
Động mạch chính và các động mạch phụ cùng thực hiện nhiệm vụ cung cấp máu đến tinh hoàn. Trong đó khoảng ⅔ lượng máu bắt nguồn từ động mạch của tinh hoàn.
Chức năng chính của động mạch ở tinh hoàn là cung cấp máu giàu oxy để nuôi dưỡng tinh hoàn.
Bên trong thừng tinh, động mạch được bao quanh bởi đám rối tĩnh mạch có hình cánh hoa, tạo thành hệ thống trao đổi nhiệt, làm mát máu ở động mạch trước khi đến tinh hoàn. Nhờ đó, góp phần điều hòa nhiệt độ cho tinh hoàn. Máu từ động mạch đến tinh hoàn thường mát hơn 2-4 độ C, dao động ở mức 34-36 độ C, đây là mức nhiệt tối ưu thích hợp cho quá trình sản xuất tinh trùng.
Các động mạch tại tinh hoàn là cấu trúc mạch máu dài, mảnh, đi từ động mạch chủ bụng đến tinh hoàn. Đường đi của động mạch phân nhánh phức tạp và thông nối với các động mạch phụ khác, vì vậy, bất kỳ rối loạn nào xảy ra trên đường đi cũng có thể ảnh hưởng đến động mạch của tinh hoàn, chức năng sinh tinh và điều hòa nội tiết trong cơ thể. Trong đó, một số bệnh lý liên quan đến động mạch của tinh hoàn có thể gặp phải ở nam giới như:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Động mạch tinh hoàn giúp cung cấp máu giàu oxy cho tinh hoàn, góp phần duy trì hoạt động sinh lý bình thường của cơ thể. Vì vậy, những bất thường ở động mạch tại tinh hoàn có thể dẫn đến tắc nghẽn dòng máu đến tinh hoàn và gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm. Để phòng ngừa tối đa những tác động đến tinh hoàn và sức khỏe sinh sản, nam giới cần chú ý kiểm tra sức khỏe định kỳ đúng lịch, thăm khám ngay khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường, đồng thời duy trì thói quen sinh hoạt lành mạnh và cân bằng chế độ dinh dưỡng hợp lý.
