Các bài tập nhược thị dễ giúp cải thiện mắt ngay tại nhà

Nhược thị xảy ra khi não và mắt không phối hợp đồng bộ, khiến tín hiệu từ mắt yếu không được não xử lý đúng cách. Theo thời gian, điều này làm thị lực giảm sút đáng kể, dù cấu trúc mắt vẫn hoàn toàn bình thường. Bên cạnh các phương pháp điều trị như đeo kính, bịt mắt hay các liệu pháp thị lực chuyên sâu, việc tập luyện mắt tại nhà cũng đóng vai trò quan trọng trong quá trình phục hồi. Vậy đâu là những bài tập nhược thị có thể thực hiện ngay tại nhà? Chúng mang lại lợi ích như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu qua viết dưới đây.

Tại sao cần tập luyện cho mắt nhược thị?

Nhược thị có thể tiến triển nặng hơn nếu không được can thiệp đúng cách. Bên cạnh các phương pháp điều trị chính, việc tập luyện cho mắt đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ kiểm soát tình trạng này, góp phần cải thiện sức khỏe thị lực.

Các bài tập mắt giúp tăng cường sức mạnh của cơ mắt, đồng thời rèn luyện sự phối hợp giữa mắt yếu và não bộ để hai mắt làm việc hiệu quả hơn. Mặc dù bài tập mắt không thể tự chữa khỏi hoàn toàn nhược thị, nhưng chúng rất hữu ích khi kết hợp cùng các biện pháp điều trị khác trong liệu trình.

• Giúp hai mắt phối hợp tốt hơn, cải thiện khả năng nhận biết chiều sâu và khả năng tập trung.
• Giảm mệt mỏi, căng mắt do làm việc lâu trước màn hình.
• Tăng cường sức mạnh cho mắt yếu, hỗ trợ cải thiện thị lực nếu được can thiệp sớm.
• Nâng cao khả năng theo dõi chuyển động, hữu ích cho việc đọc và tập trung.
• Cải thiện khả năng nhìn gần, giúp giảm đau đầu và tình trạng nhìn mờ.

Các bài tập nhược thị hiệu quả

Dưới đây là một số bài tập nhược thị hiệu quả mà bạn có thể áp dụng tại nhà: (1)

1. Theo dõi bút chì

Trong bài tập này, người bệnh sẽ từ từ di chuyển bút chì về phía mũi, sau đó di chuyển ra xa mũi. Bút chì cần có các chữ cái hoặc hình dạng rõ ràng để người bệnh có thể tập trung vào trong suốt quá trình tập luyện. Mục tiêu chính là duy trì tầm nhìn rõ ràng và duy nhất (không bị song thị) trong suốt thời gian thực hiện bài tập. Bài tập này được thực hiện mà không cần che mắt.

2. Theo dõi bóng bay

Bài tập động này giúp rèn luyện khả năng theo dõi vật thể di chuyển và cải thiện khả năng tập trung của mắt.

Nếu cần tăng cường cho mắt nhược thị, cần che hoàn toàn mắt có thị lực tốt hơn, sau đó:

• Tung quả bóng bay lên không trung, để bóng di chuyển tự nhiên.
• Người bệnh phải dùng mắt yếu theo dõi chuyển động của quả bóng bay từ lúc bay lên đến khi rơi xuống và chạm đất.
• Tập trung giữ quả bóng trong tầm nhìn rõ ràng nhất có thể, không được nghiêng đầu hoặc di chuyển đầu quá nhiều, chỉ sử dụng cử động của mắt.

3. Chơi xếp hình/LEGO

Ghép hình hoặc chơi LEGO trong khi che mắt lành là một phương pháp hiệu quả giúp tăng cường sức mạnh và độ tập trung cho mắt yếu. Tuy nhiên cần đảm bảo chọn các trò chơi xếp hình phù hợp với độ tuổi và khả năng của người bệnh để tránh gây cảm giác khó chịu hoặc nản lòng vì độ phức tạp.

4. Bài tập Brock String

Bài tập này được phát triển bởi Frederick Brock. Mục đích của bài tập là giúp hai mắt học cách phối hợp hoạt động để tập trung vào một vật thể. Bài tập yêu cầu sử dụng một sợi dây Brock (dài khoảng 4,5 m) có gắn các hạt gỗ nhiều màu sắc, có thể di chuyển được và không sử dụng miếng che mắt.

Cách thực hiện bài tập dây Brock:

• Cố định một đầu dây Brock vào một vật cố định (ví dụ: tay nắm cửa) và quấn đầu còn lại quanh ngón tay, giữ dây căng ngang tầm môi trên.
• Đặt các hạt dọc theo sợi dây: một hạt gần điểm cố định xa, một hạt cố định ở giữa (khoảng 90 cm) và một hạt cố định ở gần.
• Nhìn vào hạt gần nhất và đảm bảo chỉ nhìn thấy một hạt. Nếu nhìn đúng bằng hai mắt, bạn sẽ thấy hai sợi dây giao nhau, tạo thành hình chữ X chính xác tại hạt cườm.
• Lặp lại bằng cách chuyển trọng tâm sang hạt cườm giữa, sau đó là hạt cườm xa. Khi mắt yếu khỏe hơn, bạn có thể thay đổi vị trí, di chuyển hạt cườm gần nhất đến sát mắt hơn.

5. Bịt mắt khỏe và đọc chữ nhỏ

Bài tập này còn được gọi là liệu pháp kích thích thị giác trực tiếp. Đây là một phương pháp hiệu quả để buộc mắt nhược thị phải hoạt động và cải thiện khả năng phân giải chi tiết. Cần chú ý bắt đầu với cỡ chữ mà mắt nhược thị có thể đọc được và dần dần chuyển sang cỡ chữ nhỏ hơn khi thị lực cải thiện. Cần duy trì đủ ánh sáng và tư thế ngồi thẳng để tránh mỏi mắt và đau cổ.

6. Bài tập tập trung nhìn chéo

Trong bài tập này, bạn cần theo dõi các vật thể khi chúng di chuyển liên tục từ khoảng cách gần ra khoảng cách xa và ngược lại. Bài tập này giúp nâng cao khả năng tập trung, khả năng hội tụ và phân kỳ.

7. Game thị giác 3D

Các trò chơi điện tử được thiết kế đặc biệt để chơi khi đeo kính bảo hộ đã cho thấy hiệu quả tốt cho mắt lười. Những trò chơi này được chơi theo kiểu lưỡng thị (mỗi mắt nhìn thấy một hình ảnh khác nhau, ví dụ: hình ảnh có độ tương phản cao hoặc thấp), nhằm kích thích cả hai mắt hoạt động và phối hợp.

8. Mê cung nhận thức không gian

Bài tập này sử dụng các mê cung được thiết kế đặc biệt để rèn luyện khả năng phối hợp thị giác và tư duy không gian của người bệnh.

Tuy nhiên cần chú ý:

• Nên có sự hướng dẫn của chuyên viên nhãn khoa hoặc người chăm sóc để tránh mệt mỏi mắt.
• Bắt đầu từ các mê cung đơn giản, sau đó nâng dần độ khó để mắt yếu được rèn luyện hiệu quả mà không căng thẳng.
• Kết hợp bài tập này với các phương pháp luyện tập mắt khác để tối ưu hóa cải thiện thị lực.

>>> Xem thêm: Nhược thị có di truyền không?

Lưu ý quan trọng khi tập cho mắt nhược thị

Khi thực hiện các bài tập nhược thị, việc tuân thủ các nguyên tắc an toàn và đúng phương pháp là rất quan trọng. Dưới đây là những lưu ý chính để quá trình tập luyện đạt hiệu quả và hạn chế các rủi ro:

• Trước khi bắt đầu, nên được bác sĩ nhãn khoa đánh giá tình trạng mắt và hướng dẫn cách tập luyện phù hợp.
• Nên bắt đầu từ các bài tập dễ, sau đó tăng dần độ khó để mắt yếu được rèn luyện mà không bị căng thẳng.
• Mỗi buổi tập không nên kéo dài quá lâu, tránh làm mắt mệt mỏi hoặc căng cơ mắt. Nên chia thành nhiều lần tập ngắn trong ngày.
• Ngừng tập nếu mắt đỏ, mỏi, chảy nước mắt hoặc nhức đầu. Việc tiếp tục khi mắt khó chịu có thể gây tác dụng ngược.
• Một bài tập đơn lẻ không đủ để cải thiện nhược thị hoàn toàn. Nên kết hợp nhiều loại bài tập khác nhau, bao gồm bài tập vận động cơ mắt, theo dõi vật chuyển động và các trò chơi thị giác.
• Ghi lại kết quả và trao đổi định kỳ với chuyên viên để điều chỉnh phương pháp, đảm bảo mắt yếu được cải thiện hiệu quả.

Để đặt lịch khám, tư vấn và điều trị các vấn đề về mắt tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, Quý khách hàng có thể liên hệ theo thông tin:

Và Tâm Anh hy vọng rằng những chia sẻ trên đã giúp bạn hiểu rõ hơn về các bài tập nhược thị có thể áp dụng tại nhà để hỗ trợ cải thiện thị lực cho mắt yếu. Dù những bài tập này mang lại nhiều lợi ích, chúng không thể thay thế hoàn toàn cho việc thăm khám và điều trị tại cơ sở nhãn khoa.