Viêm da tiếp xúc là tình trạng da bị viêm, đỏ, ngứa do tiếp xúc với các tác nhân gây kích ứng hoặc dị ứng. Khi tổn thương xảy ra ở vị trí nhạy cảm như vùng sinh dục, người bệnh thường lo lắng và e ngại thăm khám. Nếu không được phát hiện và điều trị sớm, về lâu dài viêm da tiếp xúc ở vùng kín có thể ảnh hưởng đến sinh hoạt và quan hệ.
Viêm da tiếp xúc ở vùng kín là gì?
Viêm da tiếp xúc ở vùng kín là tình trạng viêm da xuất hiện tại vùng da quanh cơ quan sinh dục do da phản ứng với các chất gây kích ứng hoặc dị ứng. Bệnh không lây nhiễm, nhưng dễ tái phát nếu nguyên nhân không được loại bỏ triệt để. Viêm da tiếp xúc ở vùng kín có thể biểu hiện cấp tính (ngứa, đỏ, mụn nước, rát bỏng) hoặc mạn tính (da dày, sạm, ngứa kéo dài).
Vì sao bệnh thường gặp ở cả 2 giới?
Bệnh thường gặp ở cả 2 giới vì da vùng kín mỏng, ẩm và thường xuyên cọ xát, khiến nơi đây dễ nhạy cảm hơn với hóa chất, mồ hôi, vi khuẩn và ma sát cơ học. Một số yếu tố nguy cơ thường gặp gồm:
Hóa chất trong dung dịch vệ sinh, xà phòng: nhiều sản phẩm chứa chất tẩy, hương liệu mạnh gây kích ứng.
Bao cao su, gel bôi trơn: có thể chứa latex hoặc paraben, gây dị ứng da.
Băng vệ sinh, tã lót, khăn giấy ướt: thấm mùi, có cồn hoặc hương liệu tổng hợp.
Quần lót chất liệu tổng hợp, thuốc nhuộm vải: làm bí da, giữ ẩm, tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn.
Thuốc bôi hoặc thuốc đặt âm đạo, hậu môn: đôi khi gây phản ứng quá mẫn tại chỗ.
Yếu tố nguy cơ: người có da nhạy cảm, cơ địa dị ứng, phụ nữ mang thai, người tiểu đường, hoặc dùng kháng sinh, corticoid dài ngày.
Các sản phẩm như băng vệ sinh, tampon, khăn giấy ướt,… thấm mùi, có cồn hoặc hương liệu tổng hợp dễ gây kích ứng và dẫn đến viêm da tiếp xúc vùng kín
Triệu chứng viêm da tiếp xúc ở vùng nhạy cảm
Triệu chứng đặc trưng nhận biết viêm da tiếp xúc ở vùng nhạy cảm gồm:
Ngứa, nóng rát vùng kín.
Đỏ da, phù nề, nổi mẩn.
Mụn nước, trợt loét, chảy dịch.
Khó chịu khi đi tiểu hoặc quan hệ tình dục.
Nếu viêm da tiếp xúc ở vùng kín không được điều trị sớm, tổn thương có thể lan rộng, dễ nhiễm khuẩn thứ phát và để lại sẹo thâm.
Phương pháp chẩn đoán bệnh
Để chẩn đoán viêm da tiếp xúc vùng kín, bác sĩ sẽ thăm khám lâm sàng, khai thác tiền sử tiếp xúc, loại sản phẩm người bệnh đang sử dụng. Trong trường hợp cần thiết, có thể làm test áp da (Patch test) để xác định chính xác chất gây dị ứng. Một số trường hợp sẽ được chỉ định soi da, xét nghiệm dịch tiết hoặc sinh thiết da để loại trừ nấm và các bệnh lây qua đường tình dục.
Cách điều trị viêm da tiếp xúc ở vùng kín như thế nào?
1. Xử lý ban đầu tại nhà
Nếu nghi ngờ bị viêm da tiếp xúc vùng kín, người bệnh có thể xử lý ban đầu tại nhà như sau:
Ngưng ngay các sản phẩm nghi ngờ gây kích ứng.
Giữ vùng kín sạch, khô thoáng; rửa nhẹ bằng nước ấm hoặc dung dịch dịu nhẹ.
Mặc quần lót cotton thoáng khí, tránh cọ xát.
Không tự ý bôi thuốc mỡ, kem corticoid hay mẹo dân gian không được kiểm chứng.
Nếu xuất hiện các dấu hiệu như sưng đau, chảy dịch, loét sâu, lan rộng hoặc ngứa rát kéo dài hơn 3 ngày, cần đến khám với bác sĩ chuyên khoa Da liễu để được chẩn đoán và điều trị đúng hướng.
2. Can thiệp điều trị y khoa
Tùy vào tình trạng cụ thể, bác sĩ sẽ điều trị cho người bệnh bằng phương pháp nội khoa hoặc theo dõi. Bao gồm:
Thuốc bôi đặc hiệu: chứa corticosteroid nồng độ thấp, thuốc kháng viêm hoặc kem làm dịu da.
Điều trị nguyên nhân: bác sĩ sẽ hướng dẫn loại bỏ yếu tố gây dị ứng, tư vấn thay đổi thói quen chăm sóc vùng kín và kê đơn phù hợp với từng người, từng cơ địa.
Theo dõi tái phát: trong trường hợp viêm da tiếp xúc tái diễn nhiều lần, cần thực hiện test dị ứng da hoặc đánh giá nội tiết, miễn dịch.
BSNT.CKI Trần Nguyễn Anh Thư tư vấn điều trị viêm da tiếp xúc vùng kín tại Chuyên khoa Da liễu – Thẩm mỹ Da, BVĐK Tâm Anh TP.HCM.
Hướng dẫn chăm sóc và phòng ngừa hiệu quả
Chăm sóc và phòng ngừa viêm da tiếp xúc vùng kín bằng cách sau:
Giữ vệ sinh vùng kín đúng cách, không dùng xà phòng có hương liệu mạnh.
Thay quần lót hằng ngày, chọn chất liệu cotton thoáng mát.
Tránh mặc đồ bó sát, ẩm ướt.
Không lạm dụng dung dịch vệ sinh hoặc thuốc bôi khi chưa có chỉ định.
Duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, uống nhiều nước và giảm căng thẳng.
Khám định kỳ nếu có tiền sử dị ứng hoặc bệnh da mạn tính.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội:
108 Phố Hoàng Như Tiếp, Phường Bồ Đề, TP. Hà Nội
(Đ/c cũ: 108 Hoàng Như Tiếp, P.Bồ Đề, Q.Long Biên, TP. Hà Nội)
Viêm da tiếp xúc ở vùng kín là bệnh da liễu phổ biến nhưng hoàn toàn có thể điều trị dứt điểm nếu phát hiện sớm và chăm sóc đúng cách. Chủ động bảo vệ vùng nhạy cảm không chỉ giúp phòng ngừa tái phát mà còn mang lại sự tự tin, thoải mái trong sinh hoạt hằng ngày. Nếu bạn nghi ngờ bị viêm da tiếp xúc, hãy đến Chuyên khoa Da liễu – Thẩm mỹ Da, Hệ thống BVĐK Tâm Anh để được các bác sĩ chuyên khoa thăm khám, chẩn đoán và điều trị bằng phác đồ an toàn, hiệu quả, riêng tư.