Bước vào thời kỳ mãn kinh, cơ thể phụ nữ có nhiều thay đổi về sức khỏe và sinh lý. Một số vấn đề về sức khỏe cũng có thể phát sinh, trong đó có tình trạng viêm khớp tuổi mãn kinh. Vậy viêm khớp tuổi mãn kinh là gì? Điều trị như thế nào?
Viêm khớp tuổi mãn kinh là bệnh lý về xương khớp có thể xuất hiện ở phụ nữ khi bước vào giai đoạn mãn kinh. Bệnh gây sưng đau và cứng các khớp, ảnh hưởng nhiều nhất đến khớp gối, vai và hông.
Nội tiết tố estrogen và sức khỏe xương khớp có mối liên hệ với nhau. Trong đó, estrogen vừa giúp duy trì vẻ đẹp và sức khỏe sinh lý ở phụ nữ, vừa đóng vai trò như một chất bảo vệ xương khớp tự nhiên trong cơ thể. Khi phụ nữ bước vào thời kỳ mãn kinh, lượng estrogen suy giảm có thể gây khô khớp, thoái hóa khớp, loãng xương dẫn tới tăng nguy cơ gãy xương. Có thể nói, suy giảm nội tiết tố estrogen là yếu tố quan trọng gây viêm khớp tuổi mãn kinh [1].
Suy giảm lượng estrogen trong thời kỳ mãn kinh còn ảnh hưởng đến quá trình chuyển hóa glucose và lipid, dễ khiến phụ nữ tăng cân không kiểm soát. Tăng cân có thể gây áp lực lên xương khớp, đặc biệt là khớp ở thắt lưng, hông và đầu gối lâu dần dẫn tới thoái hóa khớp.
Triệu chứng viêm khớp tuổi mãn kinh có thể thay đổi tùy vào vị trí và mức độ tổn thương ở khớp:
Nếu người bệnh có hai hoặc nhiều hơn các triệu chứng và kéo dài, cần nhanh chóng liên hệ với bác sĩ để được thăm khám và điều trị.
Không phải tất cả phụ nữ khi bước sang giai đoạn mãn kinh đều bị viêm khớp, nhưng một số đối tượng sau sẽ có nguy cơ mắc bệnh cao hơn:
Để chẩn đoán tình trạng viêm khớp tuổi mãn kinh, bác sĩ cần thực hiện một vài phương pháp kiểm tra lâm sàng hoặc xét nghiệm hình ảnh:
Người bệnh viêm khớp tuổi mãn kinh có thể sử dụng thuốc giảm đau hoặc kháng viêm theo chỉ định của bác sĩ. Dùng thuốc giúp người bệnh kiểm soát cơn đau do viêm khớp gây ra.
Nếu có bệnh nền như suy gan suy thận hay tim mạch, người bệnh cần thông báo với bác sĩ, vì một số loại thuốc kháng viêm không chứa steroid có thể gây ảnh hưởng gan thận, tim mạch. Vì vậy, người bệnh chỉ dùng thuốc được bác sĩ chỉ định.
Các bài tập vật lý trị liệu dành cho cơ xương khớp có thể giúp cải thiện khả năng vận động linh hoạt, giảm đau, phòng ngừa bệnh tiến triển. Tùy vào vị trí khớp bị tổn thương mà bác sĩ sẽ hướng dẫn người bệnh tập luyện bằng bài tập thích hợp. Người bệnh tập vật lý trị liệu đúng cách, đúng tần suất theo hướng dẫn của bác sĩ để có thể đạt được kết quả tốt nhất.
Người bệnh viêm khớp tuổi mãn kinh có thể áp dụng liệu pháp nhiệt để giảm đau ở xương khớp. Liệu pháp nhiệt gồm có chườm nóng hoặc chườm lạnh. Trong đó, chườm lạnh giúp chỗ khớp bị viêm giảm sưng, giảm đau, thư giãn cơ bắp. Chườm nóng giúp thư giãn cơ, làm dịu cơn đau, cải thiện tình trạng cứng khớp.
Liệu pháp thay thế hormone (HRT) là phương pháp sử dụng estrogen tổng hợp để bù đắp lượng hormone đang suy giảm trong cơ thể phụ nữ ở giai đoạn mãn kinh. Mục đích của liệu pháp là cải thiện các triệu chứng mãn kinh, giảm bớt nguy cơ hoặc đẩy lùi tình trạng viêm khớp tuổi mãn kinh. Trong thời gian áp dụng liệu trình, nếu nhận thấy cơ thể có dấu hiệu bất thường, người bệnh hãy thông báo ngay với bác sĩ.
Tiêm Corticoid giúp giảm đau và cải thiện khả năng vận động ở khớp bị viêm. Quy trình tiêm thuốc cần được thực hiện dưới sự hướng dẫn của bác sĩ để đảm bảo an toàn và hiệu quả. Trước khi tiêm, bác sĩ sẽ đánh giá tình hình sức khỏe của người bệnh, tư vấn loại Corticoid phù hợp và theo dõi sức khỏe sau tiêm.
Đối với các trường hợp bị viêm khớp mức độ nặng, điều trị bằng thuốc hoặc vật lý trị liệu không hiệu quả thì bác sĩ sẽ cân nhắc chỉ định phẫu thuật. Áp dụng phương pháp phẫu thuật nào sẽ tùy thuộc vào vị trí khớp bị sưng đau. Một số phương pháp phẫu thuật cho người bệnh viêm khớp tuổi mãn kinh có thể kể đến là phẫu thuật nội soi, phẫu thuật thay khớp…
Duy trì cân nặng ở mức hợp lý giúp giảm áp lực lên xương khớp. Không chỉ giúp duy trì sức khỏe xương khớp, giữ cân nặng ổn định còn giúp đẩy lùi nguy cơ mắc bệnh tim mạch, béo phì, tăng huyết áp… Mỗi người cần xây dựng chế độ dinh dưỡng lành mạnh để tránh bị béo phì.
Tập thể dục giúp tăng cường cơ bắp và cải thiện khả năng vận động của khớp. Mỗi người có thể lựa chọn bài tập thể dục phù hợp với sở thích và tình trạng sức khỏe thực tế của mình như đi bộ, bơi lội, đạp xe… Nếu đang mắc bệnh viêm khớp tuổi mãn kinh thì nên chọn bài tập nhẹ nhàng để tránh tạo áp lực quá lớn lên các khớp.
Chế độ dinh dưỡng lành mạnh giúp kiểm soát và làm chậm quá trình tiến triển của bệnh viêm khớp tuổi mãn kinh. Người bệnh nên ưu tiên các món ăn tốt cho sức khỏe xương khớp như rau xanh, trái cây tươi, sữa… đồng thời hạn chế thực phẩm chế biến sẵn hoặc chứa nhiều đường để giảm bớt tình trạng viêm sưng ở xương khớp.
Có thể phòng ngừa viêm khớp tuổi mãn kinh bằng cách xây dựng lối sống lành mạnh, vận động thường xuyên và ăn uống khoa học. Ngoài ra, mỗi người nên khám sức khỏe định kỳ 2 lần mỗi năm. Phát hiện và điều trị bệnh lý từ sớm (nếu có) giúp giảm nguy cơ biến chứng đến mức thấp nhất.
Trung tâm Chấn thương chỉnh hình – Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh là đơn vị chuyên về thăm khám và điều trị bệnh lý cơ xương khớp, trong đó có viêm khớp tuổi mãn kinh. Bệnh viện quy tụ đội ngũ chuyên gia và bác sĩ có kinh nghiệm chuyên sâu về cơ xương khớp, đồng thời ứng dụng máy móc, kỹ thuật hiện đại cao vào quy trình thăm khám và điều trị bệnh: Máy chụp CT 1975 lát cắt; Hệ thống máy chụp cộng hưởng từ thế hệ mới Magnetom Amira BioMatrix…
Bác sĩ sẵn sàng giải thích chi tiết về phác đồ chữa bệnh và giải đáp các thắc mắc liên quan giúp người bệnh yên tâm trong suốt quá trình thăm khám và điều trị.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Tuy không đe dọa tính mạng, nhưng bệnh viêm khớp tuổi mãn kinh có thể gây ảnh hưởng chất lượng đời sống và tinh thần. Vì vậy, người bệnh cần đến bệnh viện để thăm khám và điều trị từ sớm khi phát hiện các triệu chứng bất thường liên quan đến bệnh viêm khớp.
