Bệnh cúm mùa có nguy hiểm không? Ai dễ mắc bệnh và cách phòng ngừa

Cúm mùa có nguy hiểm không là thắc mắc của nhiều người. Đây là nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do virus gây ra, bệnh cúm mùa có nguy hiểm không còn tùy vào thời điểm phát hiện và có được điều trị kịp thời, hiệu quả không. Vậy phòng ngừa bệnh như thế nào?

Cúm mùa có nguy hiểm không?

Cúm mùa là bệnh nguy hiểm, nếu không được điều trị kịp thời, bệnh cúm nhẹ có thể phát triển thành nặng và phức tạp hơn, gây biến chứng nghiêm trọng và thậm chí đe dọa tính mạng. Bất kỳ ai cũng có thể mắc bệnh cúm, nhưng không phải ai cũng bị ảnh hưởng ở mức độ giống nhau. Người lớn khỏe mạnh thông thường sẽ hồi phục tốt nếu được điều trị kịp thời, ở trẻ nhỏ, người già và những người có hệ miễn dịch suy yếu nếu mắc cúm có thể để lại hậu quả nghiêm trọng hơn.

Cúm mùa đôi khi có thể gây ra các biến chứng do chính virus cúm hoặc do nhiễm trùng thứ phát bởi vi khuẩn. Vào mùa cúm, có một số ít trường hợp một người đang khỏe mạnh nhưng mắc cúm và nguy hiểm đến tính mạng, thậm chí tử vong. Từ đó có thể thấy, một số tình trạng bệnh lý nhất định có thể làm tăng nguy cơ gặp phải các biến chứng nghiêm trọng từ bệnh cúm mùa.

Những biến chứng cúm mùa nghiêm trọng có thể xảy ra

Hầu hết người mắc bệnh cúm có thể hồi phục trong vòng vài ngày đến dưới hai tuần. Vậy cúm mùa có nguy hiểm không? Cúm mùa nguy hiểm là do một số trường hợp có thể gặp phải những biến chứng nghiêm trọng, thậm chí dẫn đến tử vong.

Những biến chứng cúm mùa như nhiễm trùng xoang, nhiễm trùng tai là mức độ nhẹ, trong khi viêm phổi là một biến chứng nặng có thể do nhiễm virus cúm đơn thuần hoặc nhiễm đồng thời virus cúm và vi khuẩn. Các biến chứng nghiêm trọng khác có thể bao gồm viêm cơ tim, viêm não, viêm cơ và suy đa cơ quan (ví dụ như suy hô hấp và suy thận).

Nhiễm virus cúm ở đường hô hấp cũng có thể gây ra phản ứng viêm cực độ, dẫn đến nhiễm trùng huyết, một tình trạng nguy hiểm đe dọa tính mạng. Cúm cũng có thể làm trầm trọng thêm các bệnh lý nền mạn tính, ví dụ như hen suyễn hoặc bệnh tim, làm cho tình trạng bệnh trở nên nghiêm trọng hơn.

Ai có nguy cơ cao dễ mắc bệnh cúm mùa?

Thắc mắc cúm mùa có nguy hiểm không đã được giải đáp. Vậy đối tượng nào có nguy cơ cao dễ mắc bệnh? Cúm mùa đặc biệt nguy hiểm đối với những đối tượng sau:

• Người lớn từ 65 tuổi trở lên [1].
• Trẻ em dưới 5 tuổi, nguy cơ cao nhất ở trẻ dưới 2 tuổi, với tỷ lệ nhập viện và tử vong cao nhất ở trẻ sơ sinh dưới 6 tháng tuổi.
• Phụ nữ mang thai, bao gồm cả 2 tuần sau khi sinh.
• Người bị hen suyễn, bệnh phổi mạn tính (như COPD, xơ nang).
• Người mắc bệnh tim, bệnh tiểu đường, rối loạn máu (như bệnh hồng cầu hình liềm) và các bệnh về thần kinh.
• Người bị rối loạn thận, rối loạn gan, rối loạn chuyển hóa.
• Người có chỉ số khối cơ thể (BMI) từ 40kg/m² trở lên.
• Người dưới 19 tuổi đang dùng thuốc có chứa aspirin hoặc salicylate trong thời gian dài.
• Người có hệ miễn dịch suy yếu do bệnh tật (như HIV, AIDS, ung thư) hoặc do thuốc men (như hóa trị, xạ trị, các loại thuốc ức chế miễn dịch).
• Người đã từng bị đột quỵ.
• Người có một số khuyết tật nhất định, như vấn đề về chức năng cơ, chức năng phổi hoặc khó ho, nuốt và tống chất lỏng ra khỏi đường thở.
• Người sống trong viện dưỡng lão hoặc các cơ sở chăm sóc dài hạn khác.

Trên thực tế, trong mùa cúm gần đây, 9 trong số 10 người nhập viện vì mắc bệnh cúm có kèm theo ít nhất một tình trạng sức khỏe tiềm ẩn. Vì vậy, việc tiêm vắc-xin cúm mùa hàng năm rất quan trọng đối với nhóm người có nguy cơ cao.

Cách chẩn đoán tình trạng cúm mùa

Bộ Y tế đã cung cấp hướng dẫn về các phương pháp xét nghiệm chẩn đoán cúm mùa, gồm:

• Đối với ca bệnh nghi ngờ:
  • Có yếu tố dịch tễ: Người sống hoặc đến từ khu vực có dịch cúm hoặc đã tiếp xúc trực tiếp với người bệnh cúm.
  • Triệu chứng lâm sàng: Sốt (thường trên 38°C), đau nhức cơ thể và một trong các biểu hiện hô hấp như đau họng, hắt hơi, nghẹt mũi, chảy nước mũi, ho, khó thở…
  • Chẩn đoán hình ảnh: Chụp X-quang phổi có thể bình thường hoặc có dấu hiệu tổn thương thâm nhiễm lan tỏa.
  • Xét nghiệm công thức máu: Kết quả cho thấy bạch cầu bình thường hoặc giảm.
• Đối với ca bệnh xác định:
  • Đáp ứng các tiêu chuẩn của ca bệnh nghi ngờ.
  • Xét nghiệm dương tính với virus cúm bằng RT-PCR, real time RT-PCR hoặc nuôi cấy virus từ các mẫu dịch ngoáy họng, dịch tỵ hầu hoặc dịch phế quản.

Bệnh cúm mùa có nguy hiểm không còn tùy thuộc mức độ bệnh. Nếu người bệnh nhiễm cúm chưa có biến chứng (cúm nhẹ) thường chỉ có các triệu chứng đơn thuần như sốt, đau mỏi cơ thể và các dấu hiệu hô hấp nhẹ như ho, sổ mũi. Ngược lại, người mắc cúm có biến chứng (cúm nặng) có thể gây ra các vấn đề nghiêm trọng hơn, chẳng hạn như viêm phổi, suy hô hấp hoặc các tổn thương ở cơ quan khác, đòi hỏi sự can thiệp cấp cứu ngay.

Hướng dẫn điều trị khi mắc bệnh cúm mùa

Cúm mùa có nguy hiểm không? Câu trả lời là có nhưng không có nghĩa là bệnh không thể điều trị. Nhiều trường hợp bị mắc bệnh cúm có thể tự khỏi, nhưng người có triệu chứng nghiêm trọng hoặc các bệnh lý nền cần nhanh chóng đến bệnh viện để bác sĩ kiểm tra, thăm khám và điều trị.

Đối với những người có triệu chứng nhẹ, nên:

• Nghỉ ngơi, uống nhiều nước.
• Điều trị các triệu chứng như sốt, ho… theo hướng dẫn tự chăm sóc của bác sĩ.
• Ở nhà để tránh lây nhiễm cho người khác.
• Nếu các triệu chứng trở nên nghiêm trọng hơn, cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được hỗ trợ kịp thời.

Những người có nguy cơ cao hoặc các triệu chứng nặng nên đến bệnh viện để được bác sĩ chẩn đoán, điều trị bằng thuốc kháng virus càng sớm càng tốt. Thuốc kháng virus giúp giảm triệu chứng, rút ngắn thời gian mắc bệnh và ngăn ngừa các biến chứng. Các chuyên gia khuyến cáo, hiệu quả của thuốc kháng virus cao nhất khi được sử dụng trong vòng 48 giờ đầu sau khi mắc bệnh. Tuy nhiên, thuốc vẫn có thể được sử dụng muộn hơn, đặc biệt đối với nhóm người bệnh có nguy cơ cao.

Cần làm gì để phòng tránh bệnh cúm mùa?

Cúm mùa có nguy hiểm không? Câu trả lời là có, nhưng việc phòng tránh có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh. Cách hiệu quả nhất để phòng ngừa cúm là tiêm vắc-xin. Hiện nay, vắc-xin cúm đã được sử dụng an toàn và hiệu quả trong hơn 60 năm [2]. Miễn dịch từ vắc-xin sẽ giảm dần theo thời gian, vì vậy việc tiêm vắc-xin hàng năm là cần thiết để bảo vệ bản thân khỏi cúm mùa.

Việc tiêm vắc-xin hàng năm được khuyến cáo cho mỗi người, đặc biệt là các nhóm như: phụ nữ mang thai, trẻ em từ 6 tháng – 5 tuổi, người trên 65 tuổi, người mắc bệnh mạn tính, nhân viên y tế…

Ngoài tiêm vắc-xin, mỗi người nên thực hiện các biện pháp phòng ngừa khác như:

• Rửa và lau khô tay thường xuyên.
• Che miệng và mũi khi ho hoặc hắt hơi.
• Vứt bỏ khăn giấy đã qua sử dụng đúng nơi.
• Ở nhà khi cảm thấy không khỏe.
• Tránh tiếp xúc gần với người bệnh.
• Tránh chạm tay vào mắt, mũi hoặc miệng.

Để đặt lịch thăm khám, điều trị bệnh tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, Quý khách vui lòng liên hệ:

Tóm lại, cúm mùa có nguy hiểm không? Có, cúm mùa là bệnh nguy hiểm, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến tính mạng nếu không được điều trị kịp thời, đặc biệt đối với những người có nguy cơ cao. Việc tiêm vắc-xin hàng năm và thực hiện các biện pháp phòng ngừa như rửa tay thường xuyên, đeo khẩu trang, tránh tiếp xúc gần với người bệnh là cách hiệu quả để bảo vệ sức khỏe. Nếu có triệu chứng cúm hoặc thuộc nhóm nguy cơ, người bệnh cần nhanh chóng đến bệnh viện để bác sĩ khám, chẩn đoán và điều trị kịp thời.