Vòng bụng là một trong những chỉ số được dùng để chẩn đoán bệnh béo phì. Vậy vòng bụng bao nhiêu là béo phì? Hãy cùng tìm hiểu qua chia sẻ của Chuyên viên Dinh dưỡng – Tiết chế Hoàng Đào Ngọc Lan, Phòng khám Kiểm soát cân nặng & Điều trị béo phì, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM.
.

Ngoài chỉ số khối cơ thể (BMI), chu vi vòng bụng cũng là một công cụ để xác định tình trạng béo phì. Số đo vòng bụng thường được dùng để xác định tình trạng béo phì trung tâm (béo phì vùng bụng).Thông thường thì vòng bụng của nam giới ≥ 90cm, nữ giới ≥ 80cm được xem như mắc béo phì dạng nam (hình quả táo).
Theo văn bản “Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh béo phì” của Bộ Y tế, người mắc béo phì dạng nam (béo phì trung tâm hay béo phì hình quả táo) khi vòng bụng ≥ 90cm. Lưu ý, cả nam và nữ giới đều có thể mắc béo phì hình quả táo. Ngoài ra, còn có béo phì dạng nữ (béo phì thân dưới hay béo phì hình quả lê).

Nữ giới được xác nhận tình trạng béo phì dạng nam khi vòng bụng ≥ 80cm. Tuy vậy, phụ nữ thường gặp tình trạng béo phì dạng nam ít hơn so với nam giới. Các hormone như estrogen giúp cơ thể nữ giới tích lũy mỡ tốt hơn ở vùng thân dưới như mông, chậu, đùi… dễ dẫn đến béo phì dạng nữ hơn.
Nhìn chung, nam giới nên có vòng bụng thấp hơn 90cm có chỉ số BMI dưới 23 kg/m2. Nếu chỉ dùng một chỉ số vòng bụng, khó có thể đánh giá chính xác tình trạng sức khỏe cụ thể của một người. Cách chính xác, hiệu quả nhất để chẩn đoán cơ thể có thừa cân không là dùng các phương pháp phân tích thành phần cơ thể, ví dụ đo InBody.
Nữ giới nên duy trì vòng eo dưới 80cm kết hợp với chỉ số BMI dưới 23 kg/m2. Nếu 1 trong 2 chỉ số cao hơn mức khuyến nghị, nữ giới nên bắt đầu giảm cân, giảm mỡ để duy trì sức khỏe. Do những khác biệt về mặt di truyền, hormone mà cơ thể nữ giới dễ tích mỡ hơn nam giới.
Để đo vòng bụng, cần chuẩn bị một thước dây được sản xuất đúng theo quy chuẩn của Cục đo lường Việt Nam. Người được đo cần đứng thẳng hai chân, hai bàn chân cách nhau khoảng 10cm, hít thở bình thường, đều đặn trong khi đo. Trong đánh giá dinh dưỡng vòng bụng được đo ngang qua đường trên xương chậu và dưới xương sườn, sai số không quá 0,1cm. Kết quả luôn được tính bằng centimet (cm).
Các sai lầm phổ biến khi đo vùng bụng bao gồm:

Tăng kích thước vùng bụng chủ yếu do việc tích mỡ trong khoang bụng (mỡ nội tạng) và mỡ dưới da. Đặc biệt mỡ nội tạng có thể gây nhiều tác động xấu đến sức khỏe. Dưới đây là một số nguyên nhân gây tích mỡ bụng phổ biến. (2)
Ăn quá mức năng lượng cơ thể cần là nguyên nhân chính dẫn đến tích mỡ, béo phì. Việc ăn quá nhiều năng lượng có thể do thói quen ăn uống của gia đình, chế độ ăn giàu chất béo, đường, tinh bột… Để giảm mỡ vùng bụng, việc thay đổi chế độ ăn uống nắm vai trò tiên quyết.
Yếu tố di truyền có thể ảnh hưởng đến việc phân chia và phì đại của tế bào mỡ. Ví dụ, tế bào mỡ quá sản có thể làm tăng thể tích lẫn số lượng tế bào mỡ, thường xuất hiện ở trẻ em hoặc trong độ tuổi dậy thì, khó điều trị. Trong khi người lớn thường gặp tình trạng phì đại tế bào mỡ nhưng không tăng số lượng tế bào, giúp việc điều trị dễ dàng hơn.
Một số loại thuốc có thể khiến tình trạng tích mỡ, béo phì trầm trọng hơn như thuốc chống trầm cảm, chống loạn thần…
Tuổi tác có thể ảnh hưởng đến khả năng trao đổi chất và vận động của cơ thể, khiến cơ thể dễ thừa năng lượng và tích mỡ hơn.
Các hormone trong cơ thể đóng vai trò quan trọng trong việc tăng cân. Ví dụ, thiếu hormone leptin khiến cơ thể không cảm thấy no và ăn không kiểm soát. Có nhiều bệnh ảnh hưởng đến hormone trong cơ thể như suy giáp, buồng trứng đa nang, u tụy tiết insulin…
Stress có thể làm tăng một số hormone, ảnh hưởng đến khả năng ăn uống, tích mỡ. Ví dụ như hormone cortisol làm tăng cảm giác thèm ăn, tích mỡ bụng.
Chế độ sinh hoạt ít vận động, tập luyện thể chất khiến cơ thể dư thừa năng lượng. Vận động giúp đốt cháy năng lượng hiệu quả hơn, bên cạnh việc tăng cường trao đổi chất, phát triển cơ bắp, sức khỏe, sức bền.
Để giảm vòng bụng, cần giảm mỡ bằng cách kết hợp nhiều phương pháp như:

Trong đa số trường hợp, chỉ số BMI có liên quan đến kích cỡ vòng bụng, BMI càng cao, số đo vòng bụng càng lớn. Tuy nhiên, vòng bụng bao nhiêu là béo phì còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác như giới tính, chủng tộc, tỷ lệ mỡ…
>>>Có thể bạn chưa biết: Nặng bao nhiêu cân là béo phì?
Vòng bụng lớn do tích mỡ, béo phì có liên quan đến việc phát triển bệnh tiểu đường. Tích lũy quá nhiều mỡ có thể gây kháng insulin, dẫn đến bệnh tiểu đường type 2.
Chỉ số vòng bụng không thể hoàn toàn kết luận người bệnh thừa cân hay béo phì. Cần phải dựa và những phân tích cụ thể về tình trạng mỡ của mỗi người để bác sĩ đưa ra kết luận chính xác nhất. Tuy nhiên, nếu BMI dưới 25 kg/m2, cơ thể thường khó có thể đạt vòng bụng quá to, trừ một số trường hợp như mang thai hoặc mắc bệnh.
Để chẩn đoán chính xác tình trạng thừa cân, béo phì, bạn có thể đến các cơ sở y tế uy tín như Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM. Tại đây, các bác sĩ có đầy đủ thiết bị, công nghệ tiên tiến để phân tích thành phần cơ thể, đánh giá tình trạng sức khỏe cụ thể nhằm đưa ra giải pháp cải thiện sức khỏe tối ưu nhất cho khách hàng.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Trên đây là bài viết giải đáp cho thắc mắc vòng bụng bao nhiêu là béo phì. Cụ thể, vòng bụng của nam giới ≥ 90cm, nữ giới ≥ 80cm được xem như mắc béo phì dạng nam (hình quả táo). Vòng bụng to có thể dẫn đến nhiều bệnh nguy hiểm, đe dọa sức khỏe người béo phì. Do đó, cần kết hợp nhiều phương pháp để điều trị giảm mỡ và duy trì mức cân nặng bình thường (BMI <23 kg/m2).