5h30 sáng, tại khu vực tiền mê, BS.CKII Lưu Kính Khương – Trưởng khoa Gây mê Hồi sức, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM – lật lại hồ sơ bệnh án của cụ bà 85 tuổi chuẩn bị mổ kết hợp xương đùi.

TIÊN PHONG CÔNG NGHỆ, BÁC SĨ TẠO NÊN KỲ TÍCH

“Suy tim, suy thận mạn, đái tháo đường type II, tăng huyết áp lâu năm. Tiền sử nhồi máu cơ tim, tràn dịch màng tim. Với hồ sơ như vậy, nguy cơ không nằm ở cuộc mổ. Nguy cơ nằm ở gây mê!”, bác sĩ Khương nói.
Ở tuổi 85, chỉ một dao động huyết áp mạnh cũng có thể kích hoạt biến cố tim mạch. Thuốc mê nếu không tính toán kỹ có thể làm tim suy thêm. Thận suy khiến thuốc đào thải chậm, tăng nguy cơ ngộ độc. Do đó, gây mê toàn thân gần như là phương án rủi ro cao.

Sau hội chẩn liên chuyên khoa, ê-kíp quyết định gây tê thần kinh “3 trong 1” phối hợp an thần liều thấp để giữ bệnh nhân tự thở, hạn chế tối đa ảnh hưởng lên tim.
“Chúng tôi luôn tìm phương án ít xâm lấn nhất nhưng vẫn đủ an toàn để phẫu thuật viên làm việc”, bác sĩ Khương nói.
Không ồn ào, không tiếng nói lớn. Chỉ có âm thanh quen thuộc của monitor khởi động, tiếng bơm tiêm điện được lắp vào giá, tiếng kiểm tra máy thở, kiểm tra oxy, kiểm tra thuốc…
Trước ngày ca mổ bắt đầu, bác sĩ gây mê đã có mặt từ rất sớm. Họ không cầm dao mổ. Nhưng họ là người quyết định bệnh nhân có ngủ an toàn hay không và có tỉnh dậy trọn vẹn sau cuộc phẫu thuật hay không.
Trong phòng mổ, mọi thứ diễn ra có trật tự. Thuốc được dán nhãn rõ ràng. Bơm tiêm điện cài đặt chính xác đến từng miligam. Monitor 10 thông số hiện đại hiển thị liên tục điện tim, huyết áp, độ bão hòa oxy, khí mê cuối thì thở ra… Khi phẫu thuật viên bắt đầu thao tác, bác sĩ gây mê không rời mắt khỏi màn hình.
Huyết áp đột ngột tăng vọt 230 mmHg. Chỉ vài giây sau, thuốc hạ áp được điều chỉnh. Ít phút sau, huyết áp tụt xuống 70 mmHg. Thuốc vận mạch được truyền ngay lập tức.
Không có tiếng hô hoán. Không có cử chỉ hoảng hốt. Mỗi người đều biết việc của mình. “Công việc của chúng tôi là phát hiện biến động và xử trí kịp thời trước khi nó trở thành tai biến”, một bác sĩ trong ê-kíp nói.
Một ca mổ kéo dài một giờ, nhưng với bác sĩ gây mê, đó là 60 phút liên tục tính toán và dự phòng. Ca mổ kết thúc. Bệnh nhân tỉnh táo, tự thở tốt, huyết động ổn định.
Với họ, đó là một ca “êm”. Nhưng phía sau chữ “êm” ấy là hàng chục quyết định nhỏ được đưa ra đúng thời điểm.

Không phải ca nào cũng diễn ra thuận lợi. Có trường hợp bệnh nhân sau gây tê tủy sống đột ngột tụt huyết áp sâu rồi ngưng tim. Nhưng với sự chuẩn bị sẵn sàng mọi phương án xử lý chủ động nên sau hồi sức tích cực, bệnh nhân hồi phục hoàn toàn.
“Chúng tôi luôn chuẩn bị cho kịch bản xấu nhất trước khi mũi kim đầu tiên chạm vào da bệnh nhân”, bác sĩ Khương nói.
Trong phòng mổ, thuốc giải độc thuốc tê, máy sốc tim, phương tiện kiểm soát đường thở khó, hệ thống oxy dự phòng… luôn sẵn sàng. Bởi ranh giới giữa an toàn và biến cố trong gây mê có thể chỉ cách nhau vài giây.

Theo bác sĩ Khương, 30 năm trước, bác sĩ gây mê phải bóp bóng bằng tay suốt ca mổ kéo dài nhiều giờ. Thuốc mê chủ yếu là Ether, Halothane. Theo dõi hô hấp bằng tai nghe và kinh nghiệm. Ngày nay, hệ thống gây mê kèm thở tích hợp tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho phép kiểm soát độ sâu gây mê bằng chỉ số Entropy, điều chỉnh thuốc theo mô hình TCI (Target Controlled Infusion), theo dõi huyết áp xâm lấn theo từng nhịp tim. Máy gây mê có thể tự động huy động phế nang, giảm nguy cơ xẹp phổi, đặc biệt ở bệnh nhân lớn tuổi hoặc béo phì.
“Việc Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đầu tư đồng bộ các công nghệ hiện đại hàng đầu hiện nay tạo nền tảng quan trọng cho công tác cấp cứu và điều trị, mở thêm cơ hội sống cho người bệnh,” ông nói. “Công nghệ giúp chúng tôi nhìn thấy những điều trước đây chỉ có thể dựa vào kinh nghiệm để ước đoán. Nhờ đó, bác sĩ có đầy đủ dữ liệu hơn để chẩn đoán, điều trị và gây mê chính xác, an toàn hơn”, bác sĩ Khương nói.
Trong mỗi ca phẫu thuật lớn, phía sau phẫu trường là một “trận tuyến thầm lặng” của đội ngũ khoa Gây mê – Hồi sức. Tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, khoa Gây mê – Hồi sức được xây dựng theo mô hình khép kín gồm tiền mê, phòng mổ, hồi tỉnh và hồi sức ngoại, vận hành với hệ thống phòng mổ áp lực dương và lọc khí HEPA đạt chuẩn quốc tế, lọc khí có kích thước nhỏ đến 0,003mm. Các bàn mổ đa năng Trumpf Medical, Maquet cho phép thay đổi linh hoạt nhiều tư thế phẫu thuật, hỗ trợ hiệu quả cho các chuyên khoa tim mạch, thần kinh, chấn thương chỉnh hình.
Trong kiểm soát đường thở – yếu tố then chốt của gây mê đã được trang bị hệ thống nội soi C-MAC camera giúp xử trí an toàn các trường hợp khó. Máy gây mê thế hệ mới Aisys CS2 (GE) tích hợp kiểm soát nồng độ mê chính xác; bơm tiêm điện TCI cá thể hóa liều thuốc theo từng người bệnh; monitor đa thông số và hệ thống theo dõi huyết động PiCCO cho phép theo dõi liên tục cung lượng tim, đặc biệt trong các ca nguy cơ cao như suy tim, sốc hay đa chấn thương.

Không chỉ dừng ở gây mê thông thường, khoa còn triển khai các kỹ thuật tiên phong như gây mê mổ não tỉnh với sự hỗ trợ của robot Modus V Synaptive (Mỹ), giúp bảo tồn tối đa chức năng thần kinh. Chiến lược giảm đau đa mô thức từ gây tê thần kinh ngoại biên dưới hướng dẫn siêu âm, gây tê mặt phẳng cơ dựng sống (ESP) đến hệ thống PCA giúp người bệnh tự kiểm soát đau sau mổ đã được áp dụng thường quy, giúp hạn chế biến chứng và giúp người bệnh vận động sớm, rút ngắn thời gian nằm viện.
Dù biết rằng công nghệ không thay thế kinh nghiệm, nhưng thiết bị hiện đại tại Tâm Anh giúp bác sĩ có thêm “đôi mắt thứ ba” để dự báo sớm nguy cơ, tính toán chính xác thời điểm hồi tỉnh và giảm thiểu biến chứng. Trong những ca phẫu thuật phức tạp, đó là nền tảng để ê-kíp giữ sự sống ở trạng thái ổn định nhất.

Khi phẫu thuật viên rời phòng mổ, bác sĩ gây mê chưa kết thúc công việc. Họ theo dõi bệnh nhân qua giai đoạn hồi tỉnh, bởi thời điểm này có thể xuất hiện tụt hoặc tăng huyết áp, suy hô hấp, rối loạn nhịp tim.
Chỉ khi thấy bệnh nhân mở mắt, tự thở ổn định, các chỉ số an toàn, họ mới thực sự thở phào. Mỗi ngày, khoa thực hiện khoảng 80 – 100 ca phẫu thuật, từ trẻ sơ sinh đến người ngoài 80 tuổi.
Bác sĩ gây mê xử lý những nguy cơ không nhìn thấy. Họ làm việc dưới ánh đèn mổ, đứng nhiều giờ liên tục. Nhưng phần thưởng của họ không phải là ánh hào quang. Đó là khoảnh khắc bệnh nhân tỉnh lại an toàn.
Một nhịp tim đều, một hơi thở vững, một ca mổ khép lại trong ổn định.
Ở Khoa Gây mê Hồi sức, công việc không ồn ào. Nhưng trong từng phòng mổ, từng nhịp monitor phát sáng, họ vẫn lặng lẽ giữ sự sống ở trạng thái cân bằng mong manh nhất, trước, trong và cả sau cuộc phẫu thuật.
“Tôi chọn Tâm Anh” – Nơi những kỳ tích sinh ra từ đời thực
Mỗi câu chuyện là sự kết tinh sức mạnh công nghệ, trí tuệ chuyên gia và trái tim tận tụy của đội ngũ y bác sĩ; là sự thấu cảm, sẻ chia, đồng hành từ mọi vị trí trong bệnh viện; là nghị lực của người bệnh và niềm tin của gia đình.
Nếu Quý khách hàng có những tâm tư, kỷ niệm hay lời tri ân muốn chia sẻ về hành trình ấy, chúng tôi trân trọng kính mời Quý khách hàng gửi về qua:
Mỗi lá thư, bài viết, hình ảnh gửi về sẽ là nguồn động viên quý báu đối với đội ngũ y bác sĩ, nhân viên y tế; đồng thời có thể tiếp thêm niềm tin cho những người đang trên hành trình tìm lại sức khỏe.
Chúng tôi trân trọng lắng nghe và biết ơn từng câu chuyện được gửi đến.
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH