Quy trình chích áp xe quanh amidan diễn ra như thế nào?

Thủ thuật chích áp xe quanh amidan có thể được ứng dụng trong điều trị tình trạng viêm mủ quanh amidan. Vậy quy trình thường diễn ra như thế nào, cần lưu ý gì?

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi bác sĩ, chuyên gia tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh.

Chích áp xe quanh amidan là gì?

Chích áp xe quanh amidan là thủ thuật có thể được chỉ định trong điều trị viêm tấy quanh amidan giai đoạn hình thành mủ, áp xe. Tình trạng áp xe quanh amidan nếu không được can thiệp y tế kịp thời có thể dẫn đến áp xe hầu họng, áp xe sau họng, suy giảm chức năng đường thở, viêm phổi, áp xe phổi, nhiễm trùng huyết. Để ngăn ngừa những tình trạng này, khi xuất hiện áp xe quanh vùng amidan, bác sĩ có thể chỉ định thực hiện chích áp xe nhằm chọc hút để chẩn đoán hoặc rạch, dẫn lưu, loại bỏ áp xe ra khỏi cơ thể.

Khi nào cần chích áp xe quanh amidan?

Chích mủ amidan thường được bác sĩ chỉ định trong các trường hợp sau:

• Nghi ngờ có áp xe quanh amidan
• Xuất hiện áp xe quanh amidan có biểu hiện lâm sàng
• Chỉ định khác từ bác sĩ…

Quy trình chích áp xe quanh amidan

Nhìn chung, quy trình kỹ thuật chích áp xe quanh amidan về cơ bản được thực hiện theo các bước sau (thông tin chỉ mang tính tham khảo): (1)

1. Đánh giá trước khi thực hiện thủ thuật

Để đảm bảo an toàn và tối ưu hiệu quả điều trị. Trước tiên, người bệnh cần được kiểm tra, đánh giá chính xác vị trí, mức độ nghiêm trọng của áp xe và khả năng đáp ứng điều trị. Bác sĩ cũng tư vấn, trao đổi để giúp người bệnh nắm rõ tình trạng sức khỏe của bản thân cũng như các thông tin liên quan đến thủ thuật chích rạch áp xe amidan.

2. Chuẩn bị dụng cụ

Một số dụng cụ được chuẩn bị có thể bao gồm:

• Thuốc giảm đau và thuốc an thần tiêm đường tĩnh mạch
• Thuốc gây tê tại chỗ, kim tiêm cỡ 25 và 20 – 22, ống tiêm 5 ml
• Thuốc xịt gây tê tại chỗ
• Dụng cụ đè lưỡi
• Đèn soi chuyên dụng
• Ống thông hút Frazier-tip hoặc Yankauer gắn vào thành ống hút
• Ống tiêm 10 ml có kim cỡ 18 hoặc 20
• Dao mổ có lưỡi số 11 hoặc 15
• Kẹp amidan
• Dung dịch muối sinh lý hoặc peroxide…

3. Tiến hành thực hiện

Các bước chích rạch áp xe quanh amidan về cơ bản có thể bao gồm:

• Bước 1: Cân nhắc việc tiêm thuốc giảm đau tĩnh mạch trong một số trường hợp (thường không cần thiết). Nếu cần, bác sĩ sẽ tiến hành tiêm liều thuốc giảm đau phù hợp trước khi thực hiện thủ thuật vài phút. Nếu không, chỉ cần chích rạch áp xe quanh amidan gây tê cho người bệnh.
• Bước 2: Xịt thuốc gây tê tại chỗ, đợi cho đến khi thuốc phát huy tác dụng.
• Bước 3: Điều chỉnh tư thế người bệnh để thuận tiện trong quá trình chích rạch áp xe amidan.
• Bước 4: Dùng dụng cụ đè lưỡi để điều chỉnh vị trí lưỡi.
• Bước 5: Xác định vị trí ổ áp xe, vị trí rạch mổ chính xác, có thể dùng thiết bị siêu âm hỗ trợ.
• Bước 6: Dùng kim tiêm cỡ 25 gắn vào ống tiêm 5 ml có chứa thuốc tê, tiến hành tiêm 2 – 3 ml thuốc gây tê vào niêm mạc.
• Bước 7: Sử dụng ống tiêm 10 ml với kim cỡ 18 hoặc 20 đưa vào vị trí ổ áp xe.
• Bước 8: Tiến hành chích mổ áp xe amidan:
  • Trường hợp chọc hút bằng kim: Chiều kim đặt theo hướng thẳng đứng để tránh tác động vào động mạch cảnh, tiến hành hút dịch. Ở bước này, có thể thực hiện dưới hướng dẫn siêu âm để đảm bảo an toàn. Lưu ý, hút phần nổi bật nhất trước (cực trên), sau đó đến phần giữa và cực dưới. Kết thúc chọc hút, nhân viên y tế chuyển mẫu dịch thu được (khoảng 2 – 6 ml) đến phòng phân tích mẫu dịch.
  • Trường hợp rạch, dẫn lưu: Sử dụng dao mổ có lưỡi dao số 15 hoặc 11, dùng băng dính che toàn bộ lưỡi dao, chỉ trừ khoảng 0,5 – 1 cm đầu mũi dao. Rạch một đường khoảng 0,5 cm theo hướng từ trước ra sau ở vị trí đã được xác định trước đó. Dùng ống thông hút mủ, máu ra khỏi cơ thể. Đặt kẹp amidan vào lỗ rạch và nhẹ nhàng mở ra, sau đó tháo kẹp. Hướng dẫn người bệnh súc miệng bằng nước muối hoặc dung dịch peroxide sau khi kết thúc thủ thuật.

4. Điều trị hỗ trợ sau thủ thuật

Sau thủ thuật, người bệnh thường được chỉ định dùng một số loại thuốc kháng sinh, chống viêm, giảm đau, chống phù nề; hướng dẫn vệ sinh ổ áp xe, răng miệng; chỉ định cắt amidan sau khoảng 3 – 4 tuần kể từ khi thực hiện thủ thuật nhằm phòng ngừa tái phát áp xe quanh amidan.

5. Xử trí rủi ro, biến chứng (nếu có)

Trong một số trường hợp, chích rạch áp xe quanh amidan cũng có thể gây ra các biến chứng như choáng do đau và sợ hãi, xuất huyết, vỡ động mạch cảnh, không loại bỏ hết dịch áp xe…

Tùy vào vấn đề người bệnh gặp phải mà bác sĩ đưa ra hướng xử lý phù hợp như dùng thuốc an thần, thuốc trợ tim, cầm máu, phẫu thuật xử lý các biến chứng nghiêm trọng…

Để giảm thiểu nguy cơ xuất hiện rủi ro trong quá trình thực hiện cũng như biến chứng sau đó, người bệnh nên thực hiện chích mổ áp xe quanh amidan tại cơ sở y tế uy tín, đáp ứng tiêu chí về mặt nhân lực, chuyên môn và trang thiết bị y tế chuyên dụng, đơn cử như Trung tâm Tai Mũi Họng, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM.

Trung tâm quy tụ đội ngũ chuyên gia, bác sĩ chuyên môn cao, nhiều năm kinh nghiệm thực tiễn trong khám và điều trị bệnh lý tai mũi họng, trong đó có áp xe quanh amidan. Trung tâm còn được đầu tư trang bị hệ thống máy móc, trang thiết bị hiện đại, nhập khẩu chính hãng từ các nước phát triển, phục vụ tối ưu cho quá trình khám chữa bệnh. Quy trình thăm khám, điều trị chuyên nghiệp, hiệu quả, áp dụng đầy đủ các chính sách bảo hiểm.

Chích áp xe quanh amidan có thể giúp người bệnh xử trí hiệu quả tình trạng áp xe ở amidan. Để đảm bảo an toàn, ngay khi xuất hiện dấu hiệu bất thường liên quan đến amidan, người bệnh nên chủ động thăm khám để được bác sĩ chuyên khoa chẩn đoán và lập phác đồ điều trị phù hợp, tránh gặp rủi ro, biến chứng nguy hiểm.