Kiến Thức Y Khoa (Ngoại Cơ Xương Khớp)

BVĐK Tâm Anh phẫu thuật thay khớp khuỷu toàn phần đầu tiên tại Việt Nam 

Ngày 16/7/2020, các bác sĩ Trung tâm Phẫu thuật Khớp – Y học thể thao, BVĐK Tâm Anh, Hà Nội đã thực hiện thành công ca phẫu thuật thay khớp khuỷu toàn phần đầu tiên tại Việt Nam, “hồi sinh” cánh tay trái gần như “tàn phế” do di chứng tai nạn giao thông cho bệnh nhân Nguyễn Thị In (52 tuổi, Hải Dương).

Thay khớp khuỷu toàn phần

Bất ngờ “tàn phế” sau tai nạn giao thông

Tháng 5/2019, một tai nạn giao thông bất ngờ đã khiến chị Nguyễn Thị In (52 tuổi, Hải Dương) bị gãy xương bả vai trái, gãy hở và mất da rộng vùng khuỷu trái, chấn thương ngực. Sau khi được điều trị, các tổn thương dần liền da nhưng cánh tay không gập duỗi được. “Các bác sĩ đã cứu cánh tay cho tôi, điều đó rất đáng quý. Tuy nhiên, tôi không thể co duỗi cẳng tay như trước. Tôi đã đi nhiều bệnh viện, trải qua nhiều lần mổ, sẹo đầy cánh tay nhưng vẫn chưa vận động tay như trước được”, chị In tâm sự.

Trong lúc gần như tuyệt vọng, được giới thiệu về PGS.TS.BS Trần Trung Dũng, Giám đốc Trung tâm Phẫu thuật khớp – Y học thể thao, BVĐK Tâm Anh, Chuyên gia hàng đầu Việt Nam về phẫu thuật thay khớp, chị tìm đến BVĐK Tâm Anh, mong một “phép màu” đến với mình. 

Sau khi khám, bác sĩ nhận thấy tay trái của chị có sẹo xấu dọc từ vai xuống đến 1/3 cẳng tay, ở mặt trước không có vết rò, sẹo liền; khớp vai bình thường nhưng khớp khuỷu cứng ở tư thế 110 độ. Chị không thể gập – duỗi cẳng tay, lật sấp – ngửa cổ tay, mạch tay trái yếu hơn tay phải. Chị được chẩn đoán dính cứng khớp khuỷu tay trái do di chứng chấn thương và cần nhập viện điều trị.

Vết sẹo trên tay bệnh nhân

Vết sẹo dọc từ vai xuống đến 1/3 cẳng tay trái của bệnh nhân

“Chúng tôi nhận thấy chức năng khớp khuỷu của bệnh nhân bị hạn chế, cử động khó khăn, bệnh nhân không thể gấp khuỷu tay 90 độ. Nếu không tiến hành phẫu thuật sớm, tình trạng dính cứng khớp khuỷu tay trái sẽ trầm trọng hơn và bệnh nhân có nguy cơ tàn phế, không thể vận động cánh tay được nữa”, PGS.TS.BS Trần Trung Dũng cho biết.

Thay khớp khuỷu toàn phần – “hồi sinh” vận động cho bệnh nhân dính cứng khớp khuỷu

Theo PGS.TS.BS Trần Trung Dũng, để “hồi sinh” khả năng vận động khuỷu tay cho bệnh nhân, cải thiện biên độ sấp – ngửa cổ tay trái, gấp – duỗi khuỷu tay, phương pháp phẫu thuật thay khớp khuỷu toàn phần là giải pháp duy nhất. Tuy nhiên, phương pháp này có thể gây biến chứng chảy máu trong mổ, kích thích thần kinh trụ, kích thích thần kinh gân cổ tay nếu không được xử lý khéo. 

“Trước đây, với những thương tổn này, phẫu thuật viên sẽ sử dụng phương pháp làm cứng khớp khuỷu về tư thế khoảng 90 độ cho bệnh nhân có thể thực hiện các động tác đơn giản hàng ngày chủ yếu thông qua cử động của khớp vai còn khớp khuỷu sẽ bị mất khả năng vận động hoàn toàn. Tuy nhiên, với tiến bộ của khoa học kỹ thuật, việc tạo hình khớp khuỷu nhân tạo bằng vật liệu sinh học thế hệ mới thay thế khớp bị tổn thương đem lại hiệu quả vượt trội so với các kỹ thuật truyền thống, đảm bảo chức năng vận động về sau cho bệnh nhân”, PGS.TS.BS Trần Trung Dũng, người trực tiếp thực hiện ca phẫu thuật thay khớp khuỷu cho bệnh nhân In cho biết.

Bên cạnh mức độ phức tạp của chấn thương, khó khăn mà các bác sĩ phải đối mặt khi thực hiện ca phẫu thuật này là tình trạng gây mê hồi sức cho bệnh nhân. GS.TS.BS Nguyễn Quốc Kính, Giám đốc phụ trách khối Nhà Mổ – Hồi sức tích cực – Trung tâm Điều trị Đau và Chăm sóc giảm nhẹ, BVĐK Tâm Anh, cho biết: “Vì bệnh nhân từng phẫu thuật rất nhiều lần, có nguy cơ dị ứng nhiều loại thuốc, nếu gây mê thời điểm này phải sử dụng nhiều thuốc nên chúng tôi chọn phương pháp gây tê để tránh những loại thuốc đã sử dụng cho bệnh nhân trước đây.”

“Gây tê có nhược điểm phải dùng lượng thuốc nhiều và dễ ngộ độc thần kinh do thuốc tê, chính vì vậy chúng tôi phải dùng siêu âm để nhìn thấy dây thần kinh và chỉ tiêm một lượng thuốc rất ít vào đúng vị trí gần dây thần kinh, như vậy sẽ hạn chế tình trạng ngộ độc cũng như tác dụng phụ của thuốc tây kéo dài. Bệnh nhân hoàn toàn tỉnh táo nhưng không đau trong lúc mổ. Sau mổ, bệnh nhân có thể ăn uống, sinh hoạt bình thường và không đau chỗ vết mổ”, GS.TS.BS Nguyễn Quốc Kính nói thêm.

Các bác sĩ BVĐK Tâm Anh thực hiện phẫu thuật thay khớp khuỷu cho bệnh nhân

Đây là lần đầu tiên các bác sĩ Việt Nam thực hiện thành công phẫu thuật thay khớp khuỷu phục hồi chức năng cho cánh tay bị tàn phế do tai nạn giao thông. Theo PGS.TS.BS Trần Trung Dũng, các ca thay khớp trước đây chủ yếu được thực hiện cho bệnh lý ung thư, sau khi điều trị cắt khối u ác tính mới tiến hành thay khớp khuỷu để phục hồi chức năng vận động cho bệnh nhân.

“Điều quan trọng khi thực hiện phẫu thuật thay thế vùng khuỷu do chấn thương là phẫu thuật viên phải đánh giá được thương tổn và hạn chế gây thêm thương tổn cho bệnh nhân. Bên cạnh đó, để có thể phục hồi chức năng khớp khuỷu, người thực hiện phải am hiểu tường tận về mặt giải phẫu cũng như sinh lý chức năng của khớp khủyu”, PGS.TS.BS Trần Trung Dũng chia sẻ.

Sau phẫu thuật, tình trạng khớp khuỷu hồi phục tốt, chị In có thể vận động gập – duỗi, cũng như sấp – ngửa bàn tay gần như bình thường, điều mà hơn 1 năm qua chị chưa làm được. 

“Thật may mắn khi tôi gặp được các bác sĩ bệnh viện Tâm Anh. Bác sĩ đã cứu cánh tay tưởng như tàn phế sau tai nạn của tôi. Mổ xong bác sĩ chụp phim cẩn thận và đưa tôi đến phòng hậu phẫu. Ở đây, tôi được bác sĩ chăm sóc, theo dõi sát sao từng bước một đến khi tay tôi mấp máy được thì mới chuyển về khoa. Các nhân viên trong khoa chăm sóc, thay băng, tiêm thuốc, cho tôi uống thuốc chu đáo như người thân ruột thịt trong nhà, nhờ vậy tôi bình phục rất nhanh, sau 1 tuần vết thương đã ráo, khô miệng rồi”, chị In xúc động chia sẻ.

Xem thêm: BVĐK Tâm Anh phẫu thuật thay khớp khuỷu toàn phần đầu tiên tại Việt Nam

Cứng khớp khuỷu (Elbow Stiffness) và dính khớp khuỷu (Elbow Ankylosis) là tình trạng có thể gặp sau chấn thương khuỷu hoặc các bệnh lý về khớp như viêm khớp dạng thấp, viêm màng hoạt dịch khớp và thoái hóa khớp khuỷu. Việc cứng và dính khớp khuỷu làm cho vận động cánh tay bị hạn chế, ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Chấn thương khớp khuỷu

Cứng, dính khớp khuỷu có thể xảy ra sau chấn thương hoặc mắc các bệnh lý về khớp

Đối với cứng khớp khuỷu do xơ dính phần mềm, người bệnh có thể được chỉ định phẫu thuật nội soi hoặc mổ mở gỡ dính, giải phóng phần mềm, phục hồi khả năng vận động khớp khuỷu. Tuy nhiên, đối với các trường hợp dính khớp khuỷu hoàn toàn, xương cánh tay và cẳng tay dính liền lại thành một khối thì phẫu thuật phần mềm không thể đáp ứng.

Trước đây, những trường hợp dính khớp khuỷu hoàn toàn hầu như không có phương án nào có thể khôi phục khả năng vận động của khớp khuỷu. Tuy nhiên, giờ đây, với sự tiến bộ của y học, sự hỗ trợ của trang thiết bị hiện đại, các chuyên gia dày dặn kinh nghiệm, phẫu thuật thay khớp khuỷu toàn phần bằng vật liệu sinh học công nghệ mới đã có thể thực hiện ngay trong nước. Điều này mang lại hy vọng cho các bệnh nhân bị cứng, dính khớp khuỷu nói riêng và các bệnh lý làm phá hủy khớp khuỷu nói chung.

Tiên phong trong việc ứng dụng những kỹ thuật tiên tiến nhất, cùng việc liên tục cập nhật trang thiết bị máy móc hàng đầu thế giới như: máy X-quang thế hệ mới, máy chụp CT 128 dãy, máy cộng hưởng từ hạt nhân MRI, máy nội soi công nghệ 3D độ phân giải cao, hệ thống máy phẫu thuật robot Artis Pheno (Siemens)Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đã thực hiện thành công các phẫu thuật điều trị bệnh lý, chấn thương xương khớp từ đơn giản đến phức tạp. Đặc biệt, BVĐK Tâm Anh là đơn vị thực hiện phẫu thuật thay khớp và ghép xương nhân tạo cho bệnh nhân ung thư xương đầu tiên tại Việt Nam.

Để đặt lịch khám và điều trị với các chuyên gia hàng đầu tại Trung tâm Phẫu thuật Khớp – Y học thể thao BVĐK Tâm Anh, quý khách có thể liên hệ:

Thúy Nguyễn

Hotline: 1800 6858